Quá trình kiểm tra chính quyền địa phương phát hiện trường hợp một hộ dân tự ý đưa cây keo vào trồng trên đất rừng phòng hộ, buộc xã phải yêu cầu nhổ bỏ để bảo đảm thực hiện đúng phương án quy hoạch.

Trước đó, Báo Pháp luật Việt Nam đã đăng tải bài viết “Người dân Tuyên Quang khai thác rừng trồng trên đất phòng hộ để giao đất trồng rừng thay thế”, phản ánh việc người dân tại thôn 20, xã Tân Long, tỉnh Tuyên Quang khai thác rừng trồng trên diện tích đất lâm nghiệp được quy hoạch là rừng phòng hộ để bàn giao cho Nhà nước thực hiện trồng rừng thay thế.

Theo đó, tháng 4/2026, UBND xã Tân Long đã xây dựng báo cáo đề xuất trồng rừng thay thế năm 2026.

Qua rà soát hiện trạng, địa phương đề xuất triển khai trồng rừng thay thế trên diện tích đất lâm nghiệp quy hoạch rừng phòng hộ với tổng diện tích 102 ha.

Người dân xã Tân Long khai thác rừng trên đất được quy hoạch rừng phòng hộ để trả lại đất cho Nhà nước và trồng cây mỡ thay thế.

Tại khu vực khe Ngòi Hon, thuộc thôn 20, nhiều hộ dân đã tổ chức khai thác diện tích rừng trồng keo, mỡ để bàn giao đất phục vụ phương án trồng rừng thay thế.

Trước đó, 39 hộ dân trong thôn đã có đơn kiến nghị gửi các cơ quan cấp tỉnh, đề nghị xem xét nguyện vọng khai thác cây trồng trên diện tích đất mà các hộ cho biết đã canh tác từ trước khi khu vực được đưa vào quy hoạch rừng phòng hộ.

Theo thông tin phóng viên ghi nhận tại buổi làm việc với UBND xã Tân Long ngày 5/11, đến nay, phần lớn diện tích rừng trồng cũ trong tổng số 102 ha.

Hiện chỉ còn khoảng 25 ha chưa hoàn thành việc khai thác do điều kiện thời tiết không thuận lợi.

Về tiến độ trồng rừng thay thế, đến nay đã có 18 hộ dân tổ chức trồng được 37,52 ha. Loài cây được lựa chọn theo thiết kế, quy hoạch là cây mỡ.

Để bảo đảm việc trồng rừng được thực hiện đúng phương án, lực lượng kiểm lâm phụ trách địa bàn cho biết, tổ Bảo vệ rừng thường xuyên tổ chức kiểm tra, giám sát với tần suất 2 lần/tháng.

Nội dung kiểm tra tập trung vào việc theo dõi tiến độ, kiểm tra loài cây được người dân đưa vào trồng, bảo đảm đúng chủng loại cây mỡ theo thiết kế, quy hoạch.

Việc kiểm tra định kỳ nhằm hạn chế tình trạng người dân tự ý thay đổi cơ cấu cây trồng, đồng thời bảo đảm diện tích đất sau khai thác được phục hồi theo phương án trồng rừng thay thế đã xây dựng.

Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, tại một khu vực khác trên địa bàn xã Tân Long lại phát sinh trường hợp người dân đưa cây keo vào trồng trên diện tích được quy hoạch là rừng phòng hộ.

Theo biên bản kiểm tra, xác minh thông tin do người dân phản ánh, tổ công tác đã tiến hành kiểm tra tại khu vực Ao Sậy, thuộc thôn 3, xã Tân Long. Đây là khu vực rừng phòng hộ do thôn 3 quản lý.

Kết quả kiểm tra xác định, tại lô 44-RTG, khoảnh 318, diện tích khoảng 3.000 m² và lô 48-RTG, khoảnh 318, diện tích khoảng 4.200 m², gia đình ông Trương Văn Dũng (trú tại thôn 3, xã Tân Long) đã đưa cây keo vào trồng. Tổng diện tích hai lô rừng được trồng cây keo khoảng 7.200 m².

Làm việc với tổ công tác, ông Trương Văn Dũng trình bày, khoảng 15 ngày trước thời điểm kiểm tra, gia đình đã mua cây keo đưa lên khu vực Ao Sậy để trồng.

Theo ông Dũng, diện tích đất này trước đây gia đình đã tự tôn tạo, sản xuất từ khoảng năm 1990.

Do lo ngại việc chờ trồng cây thay thế không kịp thời vụ, ảnh hưởng đến thời tiết và chi phí đầu tư, gia đình đã chủ động mua cây keo về trồng nhằm phục hồi cây xanh trên diện tích đất nói trên.

Tuy nhiên, tại buổi làm việc, ông Vương Tứ Phìn, Trưởng thôn 3, đã giải thích cho gia đình ông Dũng về chức năng, vai trò phòng hộ của khu vực rừng này.

Việc trồng cây keo trên diện tích rừng phòng hộ là không đúng quy định.

Đại diện thôn cũng cho rằng cây keo không đáp ứng yêu cầu về chức năng bảo vệ đất và nguồn nước của khu vực rừng phòng hộ.

Để khắc phục hiện trạng, tổ công tác đề nghị ông Trương Văn Dũng tự tổ chức nhổ bỏ toàn bộ số cây keo đã trồng tại hai lô rừng phòng hộ trước ngày 31/12/2026, nhằm chuẩn bị trồng cây thay thế trong năm tiếp theo.

Trường hợp gia đình không thực hiện, UBND xã sẽ huy động lực lượng tổ chức nhổ bỏ số cây keo đã trồng.

Diện tích đất sau đó sẽ được giao cho hộ gia đình nhận khoán sử dụng để tổ chức trồng rừng thay thế.

Để bảo đảm tính minh bạch và hiệu quả trong quá trình thực hiện, thiết nghĩ UBND xã Tân Long cần tiếp tục công khai tiến độ triển khai trồng rừng thay thế, xác định rõ diện tích đã khai thác, diện tích đã bàn giao, diện tích đã trồng và diện tích chưa thực hiện.

Đồng thời, cần làm rõ trách nhiệm quản lý đối với từng khu vực, bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người dân nhưng không để việc khai thác, sử dụng đất lâm nghiệp làm ảnh hưởng đến mục tiêu bảo vệ rừng phòng hộ.