Những quyết sách được TP.HCM và Đồng Nai triển khai trong tháng 6/2026 cho thấy vùng kinh tế trọng điểm phía Nam đang bước vào giai đoạn quy hoạch mới với tầm nhìn dài hạn, hướng đến xây dựng hệ thống đô thị hiện đại.

Điểm nhấn đáng chú ý là việc TP.HCM thành lập Tổ chuyên gia gồm 26 thành viên để tham gia xây dựng Quy hoạch tổng thể thời kỳ 2026–2045, tầm nhìn đến năm 2075.

Đây không chỉ là một bước đi mang tính thủ tục mà còn thể hiện quyết tâm huy động trí tuệ của các chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực quy hoạch, kiến trúc, giao thông, đường sá môi trường và phát triển đô thị nhằm xây dựng chiến lược phát triển có tính dự báo cao.

Theo định hướng đang được nghiên cứu, TP.HCM sẽ phát triển theo mô hình siêu đô thị đa trung tâm, từng bước giảm áp lực lên khu vực nội đô truyền thống, đồng thời khai thác hiệu quả lợi thế kinh tế biển để hướng tới trở thành siêu đô thị biển của khu vực Đông Nam Á.

Đây là định hướng phù hợp trong bối cảnh đô thị hóa diễn ra nhanh, quy mô dân số được dự báo đạt khoảng 20–22 triệu người vào năm 2050 và yêu cầu ngày càng cao về chất lượng hạ tầng, môi trường sống cũng như khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Bên cạnh quy hoạch tổng thể, TP.HCM tiếp tục điều chỉnh cục bộ nhiều đồ án quy hoạch phân khu nhằm đồng bộ với các dự án hạ tầng kỹ thuật trọng điểm.

Nổi bật là hai dự án CRUS1 và CRUS2 với tổng vốn đầu tư hơn 16.000 tỷ đồng, được kỳ vọng nâng cao năng lực thu gom và xử lý nước thải, cải thiện tình trạng ngập úng và tăng khả năng chống chịu trước những tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu.

Song song đó, việc ban hành hướng dẫn quản lý quy hoạch sau khi sắp xếp đơn vị hành chính cũng góp phần bảo đảm sự thống nhất trong quản lý đô thị, hạn chế tình trạng chồng chéo giữa các cấp quản lý.

Trong khi đó, Đồng Nai đang đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện quy hoạch trung tâm hành chính mới tại phường Trấn Biên.

Với quy mô hơn 102 ha, dự án không chỉ hướng tới xây dựng một trung tâm điều hành hành chính hiện đại mà còn được kỳ vọng trở thành hạt nhân thúc đẩy phát triển không gian đô thị mới, tạo sức hút đối với các dòng vốn đầu tư và các dịch vụ chất lượng cao.

Đồng thời, việc điều chỉnh quy hoạch phân khu Nhơn Trạch 1 với diện tích hơn 1.660 ha và quy mô dân số dự kiến khoảng 220.000 người phản ánh định hướng phát triển đô thị theo hướng đồng bộ về hạ tầng giao thông, sử dụng đất và không gian sống.

Khi được triển khai hiệu quả, các đồ án quy hoạch sẽ góp phần nâng cao chất lượng hạ tầng kỹ thuật, tạo điều kiện phát triển công nghiệp, thương mại, dịch vụ và hình thành các khu đô thị hiện đại gắn với mạng lưới giao thông liên vùng.

Ở góc độ phát triển vùng, các động thái của TP.HCM và Đồng Nai cho thấy xu hướng chuyển từ tư duy phát triển đơn lẻ sang quy hoạch liên kết.

Khi các địa phương cùng xây dựng hạ tầng, kết nối giao thông và phân bổ chức năng đô thị một cách hợp lý, toàn vùng sẽ có thêm dư địa để nâng cao năng lực cạnh tranh, thu hút đầu tư và thích ứng tốt hơn với những biến động về kinh tế, xã hội cũng như môi trường trong tương lai.

Tuy nhiên, quy hoạch chỉ thực sự phát huy giá trị khi đi cùng với quá trình triển khai đồng bộ, minh bạch và bền vững.

Việc công khai thông tin, bảo đảm tính pháp lý của các dự án và kiểm soát chặt chẽ quá trình thực hiện sẽ là yếu tố quyết định để các mục tiêu phát triển trở thành hiện thực, đồng thời tạo niềm tin cho người dân và cộng đồng doanh nghiệp.

Quy hoạch hôm nay không chỉ tạo dựng diện mạo đô thị cho nhiều thập kỷ tới mà còn đặt nền móng cho một không gian phát triển hiện đại, thích ứng và bền vững.

Đây cũng là tiền đề quan trọng để TP.HCM và Đồng Nai phát huy vai trò hạt nhân, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của toàn vùng.