Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), năm 2025 đánh dấu một cột mốc đáng chú ý của thị trường tôm hùm Trung Quốc: tổng nhập khẩu tăng lên mức kỷ lục và cấu trúc nguồn cung thay đổi mạnh.

Trong “làn sóng” đó, tôm hùm Việt Nam – đặc biệt là tôm hùm xanh – đã tăng tốc ngoạn mục, đưa kim ngạch lên đỉnh mới, góp phần lớn vào kim ngạch xuất khẩu chung đạt kỷ lục của tôm Việt Nam.

Theo số liệu của Hải quan Việt Nam, năm 2025 là một năm bứt phá đặc biệt của tôm hùm Việt Nam tại thị trường Trung Quốc. Tổng giá trị tôm Việt Nam xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc và Hồng Kông (Trung Quốc) đạt 1,3 tỷ USD, tăng 55% so với 2024.

Trong cơ cấu đó, tôm hùm xanh là “đầu kéo” vượt trội: kim ngạch năm 2025 đạt 840 triệu USD, tăng 131% so với 2024 (363,5 triệu USD).

Tôm hùm xanh là “đầu kéo” vượt trội trong xuất khẩu tôm Việt Nam. (Ảnh: IT).

Bước sang tháng 1/2026, xuất khẩu tôm hùm xanh của Việt Nam sang Trung Quốc và Hồng Kông (Trung Quốc) đạt khoảng 100,2 triệu USD, tăng 6% so với tháng 1/2025 (94,2 triệu USD).

Những con số này cho thấy đà tiêu thụ vẫn đang tốt ngay đầu 2026, dù thị trường đã bước sang giai đoạn cạnh tranh cao hơn.

Số liệu xuất khẩu tôm hùm của Việt Nam sang Trung Quốc trong tháng 1/2026 cho thấy Việt Nam vẫn giữ nhịp tốt, nhưng từ tháng 3/2026, nếu tôm hùm Canada chính thức được gỡ mức thuế 25%, mặt bằng cạnh tranh tại Trung Quốc có thể thay đổi nhanh: Canada có động lực “giành lại” thị phần ở các kênh nhà hàng cao cấp và quà biếu, trong khi Australia tiếp tục củng cố sự hiện diện sau khi thương mại được khôi phục.

Ở trong nước, người nuôi và doanh nghiệp xuất khẩu vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức như biến động giá thu mua, cạnh tranh từ các nước trong khu vực và yêu cầu ngày càng khắt khe về chất lượng, truy xuất nguồn gốc, đăng ký cơ sở chế biến từ phía Trung Quốc.

Theo VASEP, trong bối cảnh tiêu dùng Trung Quốc phân hóa, nhóm hàng cao cấp vẫn có sức mua nhưng người tiêu dùng cũng “tính toán” hơn, doanh nghiệp Việt Nam muốn giữ đà cần đi theo đúng hướng thị trường: ổn định chất lượng, chuẩn hóa quy cách, tối ưu logistics hàng sống/tươi, và tăng kết nối trực tiếp với các mạng lưới phân phối hiện đại.

"Năm 2026 sẽ là năm kiểm nghiệm bản lĩnh: ai giữ được chất lượng, tốc độ giao hàng và khả năng bám kênh phân phối sẽ là người giữ được thị phần khi Canada quay lại cuộc chơi và cạnh tranh ở phân khúc cao cấp trở nên gay gắt hơn", VASEP nhấn mạnh.