Lạm phát cao củng cố khả năng ECB tăng lãi suất

Theo dữ liệu từ cơ quan thống kê Liên minh châu Âu (Eurostat), lạm phát tại khu vực đồng euro đã tăng lên 4% trong tháng 10, từ mức 3,8% của tháng trước. Đáng chú ý, lạm phát giá năng lượng đã chạm mốc 20%, trở thành một trong những động lực chính đẩy mặt bằng giá tăng cao.

Trong khi đó, lạm phát cơ bản vẫn ổn định ở mức 2,5%. Diễn biến này cho thấy những tác động vòng hai, khi cú sốc giá năng lượng ban đầu lan sang tiền lương và giá cả các nhóm hàng hóa, dịch vụ khác, vẫn chưa thực sự xuất hiện rõ rệt.

“Mặc dù chưa có dấu hiệu về các tác động vòng hai, nhưng số liệu lạm phát mới đây càng củng cố thêm khả năng ECB sẽ tăng lãi suất vào tháng 12”, Nicola Nobile, chuyên gia tại Oxford Economics, nhận định.

Theo ông Nobile, ECB đang lo ngại cú sốc năng lượng kéo dài có thể làm gia tăng rủi ro xuất hiện các áp lực lạm phát trên diện rộng, đồng thời khiến việc kiểm soát lạm phát trở nên khó khăn hơn. Trong năm nay, lạm phát tại Eurozone đã tăng nhanh và vượt xa mục tiêu 2% của ECB. Một phần nguyên nhân đến từ căng thẳng giữa Mỹ và Iran, khiến chi phí năng lượng tăng cao và tác động trực tiếp đến giá bán lẻ tại khu vực vốn phụ thuộc lớn vào nguồn năng lượng nhập khẩu.

Sau khi giữ nguyên lãi suất tại cuộc họp chính sách tuần trước, nhiều nhà hoạch định chính sách đã phát tín hiệu về khả năng cao ECB sẽ tiếp tục tăng lãi suất trong tháng 12.

Thị trường dự báo thêm 2 - 3 đợt tăng lãi suất trong năm tới

Không chỉ kỳ vọng về một đợt tăng lãi suất vào cuối năm, thị trường tài chính hiện dự báo ECB có thể thực hiện từ 2-3 đợt tăng lãi suất đối với lãi suất tiền gửi trong năm tới. Lãi suất tiền gửi hiện ở mức 2,5%. Tuy nhiên, những kỳ vọng này liên tục thay đổi theo diễn biến của giá dầu, cho thấy triển vọng chính sách tiền tệ của ECB vẫn phụ thuộc đáng kể vào diễn biến trên thị trường năng lượng.

Trong khi đó, Ngân hàng Trung ương Anh (BoE) cũng vừa nâng lãi suất cơ bản lên 4%, trong bối cảnh dự báo lạm phát tại Anh có thể vượt 4% vào đầu năm tới.

Giá năng lượng cao tiềm ẩn nguy cơ tạo áp lực lạm phát mới

Dù các số liệu hiện tại cho thấy lạm phát năng lượng chưa tạo ra những tác động vòng hai rõ rệt, giá dầu diesel và khí đốt tự nhiên duy trì ở mức cao vẫn tiềm ẩn nguy cơ lan sang giá các hàng hóa và dịch vụ khác. Những tác động gián tiếp này có thể kéo dài ngay cả khi cú sốc giá năng lượng ban đầu dần hạ nhiệt. Các chuyên gia kinh tế cũng lưu ý mức dự trữ khí đốt tự nhiên thấp đang tạo ra rủi ro đáng kể đối với chi phí sưởi ấm trong thời gian tới.

Tác động này có thể chưa được phản ánh đầy đủ trong các số liệu lạm phát hiện tại, nhưng nhiều khả năng sẽ xuất hiện trong những tháng tới, đặc biệt vào tháng 1, thời điểm nhiều mặt hàng thường được điều chỉnh giá theo thông lệ.

ECB hiện dự báo lạm phát sẽ duy trì trên 4% trong phần lớn nửa đầu năm 2027, trước khi giảm nhanh về mức trên 2% khi những mức tăng giá cao của năm trước dần được loại khỏi kỳ so sánh.