Quốc lộ 49 là tuyến giao thông quan trọng nối trung tâm TP Huế với khu vực miền núi A Lưới, đồng thời phục vụ hoạt động giao thương trên hành lang kinh tế Đông - Tây giữa Việt Nam và Lào.

Tuy nhiên, địa hình đèo dốc, nhiều khúc cua gấp cùng mặt đường hẹp khiến việc lưu thông trên tuyến tiềm ẩn không ít rủi ro.

Thời điểm chưa phân luồng, tuyến Quốc lộ 49 đi miền núi A Lưới "dày đặc" xe tải hạng nặng vào ban ngày. Ảnh: V.T

Theo rà soát của Sở Xây dựng TP Huế, có 71 vị trí đường cong bán kính nhỏ, hạn chế tầm nhìn cần được xử lý trên đoạn từ Km25+100 đến Km77+700.

Tổng chiều dài các đoạn cong này khoảng 6km, với nhu cầu kinh phí dự kiến 110 tỷ đồng.

Đáng chú ý, tại một số khu vực, mặt đường chỉ rộng khoảng 5,5m. Khi xe sơ-mi rơ-moóc, xe đầu kéo vận chuyển hàng hóa, trong đó có than từ Lào về, đi qua các đoạn cua hẹp, nguy cơ lấn sang phần đường đối diện có thể gia tăng.

Những phương tiện đi ngược chiều, đặc biệt là xe máy và ô tô con, gặp khó khăn khi tránh nhau.

Quốc lộ 49 có nhiều đèo quanh co, độ dốc lớn và nhiều điểm cua nhỏ hẹp khuất tầm nhìn gây nguy cơ mất an toàn giao thông. Ảnh: V.T

Các đoạn đèo Tà Lương, A Co là những khu vực được người tham gia giao thông chú ý bởi địa hình phức tạp.

Trong điều kiện mưa lớn, nguy cơ sạt lở và chia cắt giao thông cũng có thể ảnh hưởng đến việc đi lại, vận chuyển hàng hóa của người dân miền núi.

Trước thực trạng trên, Sở Xây dựng TP Huế đề xuất phân chia 71 điểm cong thành 12 đoạn để triển khai xử lý theo thứ tự ưu tiên, thay vì thi công đồng loạt trên toàn tuyến.

Cách làm này nhằm tập trung nguồn lực vào những khu vực có mặt đường hư hỏng, thường tiềm ẩn nguy hiểm, đồng thời hạn chế tình trạng ùn tắc kéo dài hoặc gián đoạn giao thông trong quá trình thi công.

Đây là vấn đề cần tính toán kỹ do Quốc lộ 49 có nhiều đoạn đèo dốc và không gian mặt đường hạn chế.

Trong năm 2027, cơ quan chuyên môn kiến nghị bố trí khoảng 38,5 tỷ đồng để sửa chữa mặt đường và mở rộng phần bụng đường cong tại hai đoạn từ Km48+600 đến Km51+400 và từ Km74+000 đến Km77+000. Tổng cộng 20 điểm cong nằm trong kế hoạch ưu tiên này.

Khoản kinh phí dự kiến nêu trên chưa bao gồm chi phí giải phóng mặt bằng. Phần việc liên quan đến mặt bằng được đề xuất giao địa phương thực hiện.

Với các vị trí còn lại, ngành xây dựng kiến nghị tiếp tục bố trí vốn để xử lý từng bước trong giai đoạn 2028–2030.

Nguồn kinh phí thực hiện dự kiến lấy từ ngân sách TP Huế, thuộc khoản chi thường xuyên dành cho các tuyến quốc lộ trên địa bàn.

Các đề xuất đã được báo cáo cơ quan có thẩm quyền xem xét, trong khi tiến độ triển khai cụ thể còn phụ thuộc vào việc phân bổ vốn và giải phóng mặt bằng.

Trong khi chờ nguồn lực để cải tạo các điểm cong, ngành chức năng tiếp tục sử dụng kinh phí quản lý, bảo trì đường bộ để thực hiện những biện pháp bảo đảm an toàn trước mắt.

Các công việc gồm bổ sung cọc tiêu, biển cảnh báo, sơn gờ giảm tốc tại vị trí cần thiết và phát quang cây cối, bụi rậm che khuất tầm nhìn.

Biển hạn chế tốc độ 40km/h đối với xe sơ-mi rơ-moóc cũng được rà soát, bổ sung tại những đoạn đèo dốc, cua khuất theo phương án tổ chức giao thông đã được chấp thuận.

Bên cạnh giải pháp hạ tầng, việc điều tiết phương tiện vận tải nặng cũng được triển khai nhằm giảm áp lực trên tuyến.

Theo phương án tổ chức giao thông áp dụng từ 0h ngày 15/8/2026, xe sơ-mi rơ-moóc và xe kéo rơ-moóc lưu thông một chiều trên Quốc lộ 49 theo hướng từ đường Hồ Chí Minh về đường tránh Huế trong khung giờ từ 19h đến 5h sáng hôm sau.

Đối với các đoàn xe chở than, số lượng được giới hạn không quá 10 xe mỗi đoàn và khoảng cách giữa các đoàn tối thiểu 20 phút, nhằm hạn chế tình trạng nhiều phương tiện tập trung cùng lúc.

Ở góc độ địa phương, ông Lê Trung Hiếu, Chủ tịch UBND xã A Lưới 5, cho biết đoạn Quốc lộ 49 đi qua địa bàn dài hơn 16km, giữ vai trò kết nối khu vực đồng bằng với các xã miền núi thuộc huyện A Lưới trước đây.

Tuy nhiên, địa hình dốc, đường hẹp và nhiều khúc cua khuất tầm nhìn khiến việc đi lại còn khó khăn; địa phương đã kiến nghị các cấp quan tâm nâng cấp tuyến đường và khắc phục những vị trí thường xảy ra tai nạn.

Lãnh đạo địa phương cũng đề nghị tăng cường tuần tra, kiểm soát và xử lý các trường hợp phương tiện chở than có dấu hiệu chạy quá tốc độ hoặc chở quá tải trọng.

Với lộ trình dự kiến kéo dài đến năm 2030, việc xử lý 71 điểm cong trên Quốc lộ 49 được kỳ vọng góp phần giảm nguy cơ va chạm, cải thiện điều kiện lưu thông và bảo đảm an toàn cho hoạt động vận tải qua khu vực miền núi.

Trong thời gian chờ đầu tư hoàn chỉnh, công tác bảo trì, cảnh báo nguy hiểm và kiểm soát phương tiện vẫn là những giải pháp cần được duy trì thường xuyên.