Vừa qua, Hội Truyền thống Đường Hồ Chí Minh trên biển TP Quảng Ninh trao tặng Bảo tàng Quảng Ninh hải đồ “Quảng Ninh với Đoàn tàu không số”.

Không chỉ thể hiện các tuyến, điểm trên bản đồ, Hải đồ “Quảng Ninh với Đoàn tàu không số” tập hợp nhiều địa danh gắn với quá trình hoạt động của Đoàn tàu không số trên địa bàn Quảng Ninh trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ.

Trong đó có các khu vực tại Hạ Long từng phục vụ chuẩn bị cho tàu xuất phát, lấy hàng, trú giấu, cải hoán, ngụy trang và sửa chữa; trạm hỗn hợp tại Quang Hanh thực hiện nhiệm vụ bảo đảm cho tàu cùng nhiều địa điểm tại Cẩm Phả, Tiên Yên.

Hải đồ cũng xác định hang Bồ Nâu, hang Con Gái và một số địa điểm gắn với hoạt động học tập, sinh hoạt chính trị của cán bộ, chiến sĩ.

Điểm đáng chú ý là các vị trí trên hải đồ được tái hiện từ ký ức của những người trực tiếp tham gia tuyến vận tải chiến lược trên biển, kết hợp với các tư liệu lịch sử.

Theo Hội Truyền thống Đường Hồ Chí Minh trên biển tỉnh Quảng Ninh, Đại tá Trần Phong, nguyên Thuyền trưởng Tàu 55, nguyên Quyền Đoàn trưởng Đoàn 125, nguyên Phó Cục trưởng Cục Hậu cần Hải quân, là người trực tiếp tái hiện các địa điểm trên cơ sở ký ức của bản thân và những nhân chứng từng tham gia Đường Hồ Chí Minh trên biển.

Ông Trần Phong từng trực tiếp tham gia vận chuyển vũ khí chi viện cho chiến trường miền Nam. Vì vậy, những thông tin từ nhân chứng kết hợp với tài liệu lịch sử có ý nghĩa trong việc xác định rõ hơn vai trò của từng địa điểm tại Quảng Ninh đối với hoạt động của các tàu không số.

Đường Hồ Chí Minh trên biển là tuyến vận tải chiến lược được hình thành trong kháng chiến chống Mỹ, đảm nhiệm vận chuyển vũ khí, hàng hóa và lực lượng chi viện cho chiến trường miền Nam.

Trong lịch sử của tuyến vận tải này, Quảng Ninh không chỉ là địa bàn ven biển mà còn có những địa điểm tham gia vào quá trình chuẩn bị, bảo đảm hậu cần, trú giấu và sửa chữa phương tiện trước các hành trình.

Việc hệ thống những dấu tích này trên một hải đồ giúp bổ sung cách tiếp cận trực quan hơn đối với lịch sử Đoàn tàu không số, đồng thời tạo cơ sở để tiếp tục đối chiếu ký ức nhân chứng với hồ sơ, tài liệu và hiện trạng các địa điểm.

Theo Hội Truyền thống Đường Hồ Chí Minh trên biển TP Quảng Ninh, việc trao tặng hải đồ nhằm bổ sung tư liệu về hoạt động của Đoàn tàu không số, đồng thời góp phần giúp công chúng, nhất là thế hệ trẻ, hiểu rõ hơn về tuyến vận tải chiến lược trên biển.

Tiếp nhận tư liệu, Bảo tàng Quảng Ninh cho biết hải đồ sẽ được lưu giữ, bảo quản và phục vụ công tác nghiên cứu, trưng bày.

Đáng chú ý, nguồn tư liệu này còn có thể được sử dụng trong quá trình hoàn thiện hồ sơ đề xuất đối với các di tích liên quan đến Đoàn tàu không số trên địa bàn Quảng Ninh.

Bảo tàng cũng dự kiến nghiên cứu phương án phát huy giá trị hải đồ trên nền tảng số. Nếu được kết nối với hình ảnh, tư liệu, lời kể nhân chứng và thông tin về từng địa điểm, hải đồ có thể trở thành một nguồn dữ liệu trực quan giúp công chúng tiếp cận sâu hơn với những dấu tích của Đường Hồ Chí Minh trên biển tại Quảng Ninh.

Từ ký ức của các cựu chiến binh đến tư liệu bảo tàng, việc xác định và hệ thống lại những địa điểm này cũng góp phần lưu giữ một phần lịch sử của Quảng Ninh trong tuyến vận tải chiến lược trên biển.