PV: Theo bà, người đứng đầu doanh nghiệp cần làm gì để các giá trị văn hóa thực sự trở thành nguyên tắc trong quản trị và điều hành, thay vì dừng lại ở những cam kết hay khẩu hiệu?
TS. Nguyễn Hiền Phương – TGĐ Vietnamobile: Tôi luôn tin rằng văn hóa doanh nghiệp trước hết phản chiếu tư duy, tính cách và cách hành xử của người đứng đầu. Người ta thường nói linh hồn doanh nghiệp nằm ở người lãnh đạo, bởi những gì lãnh đạo tin tưởng và thực hành mỗi ngày sẽ dần trở thành DNA của cả tổ chức.
TS Nguyễn Hiền Phương - TGĐ Vietnamobile: "Nền tảng văn hóa mà chúng tôi luôn trân trọng là tinh thần nhân văn, sự quan tâm đến con người và trách nhiệm với khách hàng, người lao động cũng như xã hội". Ảnh: ĐV cung cấpTại Vietnamobile và Tập đoàn HTC, nền tảng văn hóa mà chúng tôi luôn trân trọng là tinh thần nhân văn, sự quan tâm đến con người và trách nhiệm với khách hàng, người lao động cũng như xã hội. Những giá trị này đã được gây dựng qua nhiều thế hệ lãnh đạo, từ bà Trịnh Minh Châu trước đây đến thế hệ kế cận hôm nay. Trách nhiệm của chúng tôi là tiếp nối và phát triển những giá trị đó trong bối cảnh mới.
Theo tôi, văn hóa chỉ thực sự đi vào quản trị khi người lãnh đạo làm gương và biến các giá trị thành hành động cụ thể: Từ cách đối xử với khách hàng, quan tâm đến nhân viên, hợp tác với đối tác đến cách đưa ra các quyết định kinh doanh. Không thể yêu cầu nhân viên trung thực nếu lãnh đạo thiếu minh bạch, hay yêu cầu nhân viên có trách nhiệm nếu chính doanh nghiệp không giữ cam kết của mình. Bên cạnh đó, văn hóa cần được đưa vào hệ thống quản trị, từ tuyển dụng, đánh giá, bổ nhiệm đến khen thưởng. Chúng ta không chỉ đánh giá nhân viên qua kết quả công việc, mà còn qua cách họ tạo ra kết quả đó. Với tôi, văn hóa không nằm ở những gì doanh nghiệp tuyên bố, mà nằm trong những lựa chọn và hành động được thực hiện mỗi ngày.
PV: Những giá trị văn hóa như chữ “Tín”, trách nhiệm, liêm chính và sáng tạo cần được thể hiện như thế nào trong hoạt động quản trị và kinh doanh của doanh nghiệp, thưa bà?
TS. Nguyễn Hiền Phương – TGĐ Vietnamobile: Tôi cho rằng những giá trị này phải được thể hiện bằng hành động thực tế, chứ không chỉ dừng lại ở những khái niệm. Chữ “Tín” là giữ lời hứa với khách hàng, từ chất lượng sản phẩm, dịch vụ, chính sách kinh doanh đến cách giải quyết những vấn đề phát sinh. Đặc biệt trong ngành viễn thông, niềm tin của khách hàng được xây dựng từ chính trải nghiệm hàng ngày.
Trách nhiệm là không né tránh, không đổ lỗi và luôn chủ động tìm giải pháp. Đó là trách nhiệm với khách hàng, người lao động, đối tác và rộng hơn là cộng đồng. Liêm chính là sự minh bạch trong quản trị, trung thực trong kinh doanh, công bằng trong đánh giá và nhất quán giữa lời nói với hành động. Còn sáng tạo và đổi mới là điều tôi đặc biệt quan tâm. Tôi luôn nghĩ rằng trong một thế giới thay đổi nhanh chóng, nhất là ngành viễn thông và công nghệ, doanh nghiệp không thể chỉ dựa vào những thành công trong quá khứ. Chúng ta phải liên tục đổi mới tư duy, công nghệ, mô hình kinh doanh và cách tiếp cận khách hàng.
Với tôi, đổi mới còn là đổi mới cách quản trị, cách tổ chức công việc, trao quyền và phát huy năng lực của đội ngũ. Một tổ chức muốn sáng tạo phải tạo được môi trường để mọi người dám nghĩ, dám đề xuất và dám thử nghiệm. Tôi cho rằng giữ vững những giá trị cốt lõi và không ngừng đổi mới là hai yếu tố phải song hành. Đổi mới trước hết phải xuất phát từ việc hiểu khách hàng và nhìn thấy những thay đổi của thị trường. Chúng ta không thể cứ làm tốt những gì đã làm trong quá khứ rồi kỳ vọng kết quả tương tự trong tương lai. Người lãnh đạo phải có tư duy mở, dám đặt lại những câu hỏi cũ, sẵn sàng thay đổi những cách làm không còn phù hợp và tạo điều kiện để đội ngũ thử nghiệm những ý tưởng mới. Đôi khi đổi mới không nhất thiết phải là những bước đi rất lớn, mà bắt đầu từ việc làm tốt hơn từng sản phẩm, dịch vụ và trải nghiệm của khách hàng.
Tôi không nghĩ văn hóa và hiệu quả kinh doanh là hai mục tiêu tách biệt. Một nền văn hóa tốt sẽ giúp doanh nghiệp xây dựng niềm tin, giữ chân khách hàng, thu hút nhân tài và nâng cao hiệu quả hoạt động. Đó chính là một lợi thế cạnh tranh có giá trị lâu dài.
PV: Theo bà, việc xây dựng và thực hành văn hóa kinh doanh mang lại những lợi ích gì cho doanh nghiệp, người lao động và khách hàng? Doanh nghiệp cần làm gì để duy trì những giá trị này trong quá trình phát triển?
TS. Nguyễn Hiền Phương – TGĐ Vietnamobile: Theo tôi, văn hóa kinh doanh tạo ra giá trị cho cả doanh nghiệp, người lao động, khách hàng và rộng hơn là xã hội. Đối với doanh nghiệp, văn hóa tạo nên bản sắc và lợi thế cạnh tranh dài hạn. Sản phẩm, công nghệ hay mô hình kinh doanh có thể được sao chép, nhưng một nền văn hóa được xây dựng từ niềm tin, sự gắn kết và những giá trị nhất quán thì rất khó sao chép. Văn hóa tốt cũng giúp đội ngũ đồng lòng hơn, nâng cao hiệu quả quản trị và tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững.
Văn hóa doanh nghiệp: Nền tảng để "con thuyền kinh tế" vươn xa. AMH: AI tạoMột thách thức trong quá trình phát triển là làm sao để những giá trị đã được hình thành từ nhiều năm trước vẫn được các thế hệ nhân viên tiếp nhận và thực hành, kể cả khi tổ chức thay đổi về quy mô, cơ cấu hay cách vận hành. Vì vậy, văn hóa cần được nuôi dưỡng liên tục, được truyền từ người cũ sang người mới và trở thành trách nhiệm chung của cả tổ chức, chứ không chỉ là trách nhiệm của người đứng đầu.
Đối với người lao động, đó là môi trường làm việc nơi mỗi người được tôn trọng, lắng nghe, ghi nhận và có cơ hội phát triển. Tôi mong muốn mỗi thành viên Vietnamobile không chỉ làm việc để hoàn thành mục tiêu kinh doanh, mà còn cảm thấy tự hào vì mình đang đóng góp cho một tập thể có ý nghĩa. Đối với khách hàng, văn hóa được thể hiện qua trải nghiệm thực tế: Doanh nghiệp có giữ lời hứa, có lắng nghe và thực sự quan tâm đến quyền lợi của họ hay không. Còn đối với xã hội, một doanh nghiệp có văn hóa tốt cần ý thức được trách nhiệm và những giá trị tích cực mà mình có thể đóng góp cho cộng đồng.
Để duy trì những giá trị đó, theo tôi, điều quan trọng nhất là phải giữ được bản sắc nhưng không ngừng đổi mới. Tôi rất trân trọng những nền tảng văn hóa mà các thế hệ lãnh đạo HTC đã gây dựng, trong đó có dấu ấn của bà Trịnh Minh Châu. Thế hệ kế cận cần tiếp tục gìn giữ tinh thần ấy, đồng thời làm mới cách quản trị, cách vận hành và cách tạo ra giá trị để phù hợp với thời đại. Tôi nghĩ kế thừa không có nghĩa là lặp lại. Kế thừa là giữ được những giá trị cốt lõi, nhưng phải có tư duy mới, cách làm mới để đưa doanh nghiệp tiến lên.
Cuối cùng, văn hóa phải được duy trì bằng chính hành động của lãnh đạo và sự tham gia của từng thành viên trong tổ chức. Khi các giá trị được thực hành nhất quán, được ghi nhận và trở thành một phần trong cách doanh nghiệp vận hành, chúng sẽ có sức sống lâu dài. Tôi tin rằng thành công của doanh nghiệp được tạo nên từ sự phát triển bền vững, niềm tin của khách hàng, sự trưởng thành của đội ngũ và những đóng góp thiết thực cho xã hội.
Trân trọng cảm ơn bà về cuộc trao đổi!