Theo số liệu từ Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam (IAV), trong 9 tháng đầu năm 2026, thị trường bảo hiểm nhân thọ ghi nhận sự dịch chuyển đáng chú ý trong cơ cấu sản phẩm khai thác mới. Trong khi số lượng hợp đồng khai thác mới tăng 4,3%, doanh thu phí bảo hiểm khai thác mới và tổng doanh thu phí toàn thị trường tiếp tục giảm so với cùng kỳ năm trước.

Hơn 1,14 triệu hợp đồng bảo hiểm được khai thác mới

Tính đến hết tháng 9/2026, tổng số hợp đồng bảo hiểm nhân thọ khai thác mới đạt 1,14 triệu hợp đồng, tăng 4,3% so với cùng kỳ năm 2025. Trong cơ cấu sản phẩm, bảo hiểm tử kỳ chiếm tỷ trọng lớn nhất với 50,3% số hợp đồng khai thác mới, tăng 54% so với cùng kỳ năm trước.

Ở chiều ngược lại, bảo hiểm liên kết đầu tư chiếm 41,5% số lượng hợp đồng khai thác mới, giảm 23% so với cùng kỳ. Bảo hiểm hỗn hợp chiếm 3,6%, giảm 23,4%. Các sản phẩm còn lại, gồm bảo hiểm sức khỏe, bảo hiểm hưu trí và bảo hiểm trọn đời, chiếm tổng cộng 4,6% số hợp đồng khai thác mới và giảm 69% so với cùng kỳ.

Cơ cấu sản phẩm khai thác mới đang có sự thay đổi đáng kể giữa các nhóm. Bảo hiểm tử kỳ gia tăng tỷ trọng, trong khi bảo hiểm liên kết đầu tư và bảo hiểm hỗn hợp thu hẹp tỷ trọng so với cùng kỳ năm trước.

Hơn 11,2 triệu hợp đồng còn hiệu lực

Bên cạnh số hợp đồng khai thác mới, số lượng hợp đồng có hiệu lực cuối kỳ phản ánh quy mô và diễn biến hoạt động của thị trường bảo hiểm nhân thọ.

Đến cuối tháng 9/2026, tổng số hợp đồng bảo hiểm có hiệu lực đạt 11,25 triệu hợp đồng, giảm 2,4% so với cùng kỳ năm trước. Trong cơ cấu này, bảo hiểm liên kết đầu tư vẫn chiếm tỷ trọng lớn nhất với 67,4%, tiếp đến là bảo hiểm hỗn hợp với 21,1%.

Đáng chú ý, cơ cấu hợp đồng có hiệu lực khác khá rõ so với cơ cấu hợp đồng khai thác mới. Trong khi bảo hiểm tử kỳ đang chiếm tỷ trọng lớn nhất ở nhóm hợp đồng khai thác mới, bảo hiểm liên kết đầu tư vẫn chiếm tỷ trọng áp đảo trong tổng số hợp đồng còn hiệu lực. Sự khác biệt này có thể được nhìn nhận từ đặc điểm về thời hạn hợp đồng cũng như quá trình tích lũy số lượng hợp đồng của từng nhóm sản phẩm qua các năm.

Doanh thu phí khai thác mới giảm 10,6%

Ở góc độ doanh thu, thị trường tiếp tục ghi nhận xu hướng giảm. Trong 9 tháng đầu năm 2026, doanh thu phí bảo hiểm khai thác mới của lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ ước đạt 15.894 tỷ đồng, giảm 10,6% so với cùng kỳ năm trước.

Xét theo kênh phân phối, đại lý truyền thống tiếp tục đóng góp tỷ trọng lớn nhất, chiếm hơn 51% tổng doanh thu phí bảo hiểm khai thác mới. Kênh phân phối qua ngân hàng (bancassurance) đứng thứ hai với gần 45%, trong khi các kênh phân phối khác đóng góp khoảng 3%.

Như vậy, hệ thống đại lý truyền thống và bancassurance vẫn là hai kênh chủ lực trong hoạt động khai thác mới của thị trường bảo hiểm nhân thọ.

Mỗi kênh có đặc điểm riêng về phương thức tiếp cận khách hàng, quy trình tư vấn và tổ chức hoạt động kinh doanh. Trong bối cảnh doanh thu phí khai thác mới giảm, việc nâng cao chất lượng tư vấn, tăng tính minh bạch trong cung cấp thông tin và giúp khách hàng hiểu rõ quyền lợi, điều kiện của sản phẩm tiếp tục được đặt ra đối với các doanh nghiệp bảo hiểm.

Tổng doanh thu phí đạt hơn 101.600 tỷ đồng

Tính chung 9 tháng đầu năm 2026, tổng doanh thu phí bảo hiểm của toàn thị trường nhân thọ ước đạt 101.621 tỷ đồng, giảm 4% so với cùng kỳ năm trước. Diễn biến này cho thấy doanh thu phí bảo hiểm nhân thọ tiếp tục chịu sức ép trong kỳ báo cáo, dù số lượng hợp đồng khai thác mới đã tăng trở lại.

Sự khác biệt giữa tốc độ tăng của số hợp đồng khai thác mới và diễn biến doanh thu phí cho thấy quy mô hợp đồng không phải yếu tố duy nhất quyết định doanh thu. Cơ cấu sản phẩm, mức phí, thời hạn hợp đồng và kênh phân phối cũng có ảnh hưởng đến tổng doanh thu phí của thị trường.