Việc đưa các khu đất vào danh mục thí điểm chưa đồng nghĩa với việc dự án được chấp thuận đầu tư hay được phép chuyển mục đích sử dụng đất.

Ngày 29/10, tại kỳ họp thứ 6, kỳ họp chuyên đề của HĐND TP HCM khóa XI, nhiệm kỳ 2026-2031, các đại biểu xem xét danh mục khu đất dự kiến triển khai dự án nhà ở thương mại theo cơ chế thí điểm tại Nghị quyết 171/2024/QH15 của Quốc hội.

Theo đề xuất của UBND thành phố, 147 khu đất có tổng diện tích khoảng 854,28ha, tương đương hơn 8,54 triệu m².

Trong đó, diện tích đất ở hiện có và phần đất dự kiến chuyển mục đích thành đất ở vào khoảng 457,34ha; riêng diện tích đất trồng lúa dự kiến chuyển đổi khoảng 341,51ha.

Các khu đất được phân bố tại ba khu vực trước khi sắp xếp đơn vị hành chính, gồm 94 khu thuộc TP HCM trước đây, 19 khu thuộc Bà Rịa - Vũng Tàu cũ và 34 khu thuộc Bình Dương cũ.

Tại khu vực TP HCM trước đây, 94 khu đất được đề xuất có tổng diện tích khoảng 589,58ha, trong đó phần đất ở hiện hữu và đất dự kiến chuyển sang đất ở khoảng 313,92ha. Với khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu cũ, 19 khu đất có quy mô khoảng 124,67ha, gồm khoảng 64,59ha đất ở hiện hữu và đất dự kiến chuyển đổi.

Trong khi đó, 34 khu đất tại Bình Dương cũ có tổng diện tích khoảng 140,03ha, với diện tích đất ở hiện hữu và đất dự kiến chuyển thành đất ở khoảng 78,82ha.

Theo UBND TP HCM, việc lựa chọn danh mục được thực hiện qua quá trình rà soát hồ sơ. Trong tổng số 450 hồ sơ được xem xét qua ba đợt, có 107 hồ sơ không đáp ứng điều kiện, 24 hồ sơ của doanh nghiệp cổ phần hóa cần tiếp tục rà soát, 68 hồ sơ đã được rút hoặc trả lại, 103 hồ sơ được chuyển sang các đợt tiếp theo và một hồ sơ đã được thông qua trước đó.

Cơ quan trình đề xuất cho biết, kết quả tính toán đối với 147 khu đất cho thấy tổng diện tích đất ở hiện hữu và đất dự kiến chuyển mục đích sử dụng thành đất ở không vượt giới hạn theo Nghị quyết 171/2024/QH15.

Quy định này đặt ra mức trần diện tích đất ở của các dự án thí điểm, không quá 30% phần diện tích đất ở tăng thêm trong kỳ quy hoạch.

Theo Luật Đất đai năm 2024, việc thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất để thực hiện dự án nhà ở thương mại được giới hạn trong phạm vi đất ở.

Tuy nhiên, Nghị quyết 171/2024/QH15, có hiệu lực từ ngày 1/4/2025 và được thực hiện thí điểm trong 5 năm, mở rộng cơ chế đối với một số trường hợp, cho phép doanh nghiệp thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất nông nghiệp, đất phi nông nghiệp không phải đất ở hoặc sử dụng đất đang có quyền sử dụng để triển khai dự án nhà ở thương mại.

Để được áp dụng cơ chế thí điểm, khu đất phải đáp ứng các điều kiện theo quy định, phù hợp với quy hoạch và chương trình phát triển nhà ở, đồng thời nằm trong danh mục được HĐND cấp tỉnh thông qua.

UBND TP HCM cũng lưu ý việc thông qua danh mục 147 khu đất chỉ là cơ sở để tiếp tục thực hiện các thủ tục theo chương trình thí điểm.

Quyết định này không thay thế việc chấp thuận chủ trương đầu tư, công nhận nhà đầu tư, giao đất, cho thuê đất hay cho phép chuyển mục đích sử dụng đất. Các thủ tục liên quan vẫn phải được thực hiện theo quy định pháp luật.

Cũng tại kỳ họp, HĐND TP HCM xem xét danh mục 40 công trình, dự án dự kiến phải thu hồi đất trong đợt 3 năm 2026, với tổng diện tích hơn 345ha. Trong số này có 28 dự án sử dụng vốn ngân sách và 12 dự án ngoài ngân sách, với diện tích hơn 276ha.

Các dự án ngoài ngân sách gồm một dự án giao thông có diện tích hơn 14ha, một dự án cấp nước và thoát nước khoảng 0,71ha, một cụm công nghiệp rộng 50ha và 9 dự án khai thác khoáng sản với tổng diện tích hơn 211ha.

Trong nhóm dự án khai thác khoáng sản, có 7 dự án thuộc trường hợp thu hồi đất theo Luật Đất đai, với tổng diện tích hơn 203ha.

Hai dự án còn lại được đề xuất áp dụng cơ chế thu hồi phần diện tích đất còn lại sau khi đã đạt thỏa thuận với trên 75% diện tích đất và trên 75% số người có đất.

Việc xem xét các danh mục đất đai và dự án thu hồi đất tại kỳ họp là bước tiếp theo trong quá trình triển khai các thủ tục về đất đai, đầu tư trên địa bàn TP HCM. Các dự án cụ thể vẫn phải đáp ứng đầy đủ điều kiện pháp lý trước khi được triển khai.