TP HCM đang từng bước xây dựng lộ trình chuyển đổi hệ thống giao thông theo hướng thân thiện với môi trường, trong đó nhiều nhóm phương tiện sẽ phải chuyển sang sử dụng điện hoặc năng lượng xanh trong những năm tới.

Thông tin từ Sở Xây dựng TP HCM cho biết, đơn vị vừa tổ chức lấy ý kiến chuyên gia, doanh nghiệp và các địa phương liên quan đối với Đề án chuyển đổi xanh trong lĩnh vực giao thông vận tải.

Mục tiêu trọng tâm của đề án là đến ngày 1/1/2040, toàn bộ phương tiện giao thông đường bộ lưu thông trên địa bàn thành phố sẽ sử dụng điện hoặc các nguồn năng lượng sạch thay thế nhiên liệu xăng, dầu truyền thống.

Theo phương án được đề xuất, việc chuyển đổi sẽ được triển khai theo từng khu vực và từng nhóm phương tiện nhằm bảo đảm tính khả thi.

Đáng chú ý, Côn Đảo được xác định là địa bàn tiên phong trong quá trình chuyển đổi.

Từ năm 2027, toàn bộ xe buýt tại khu vực này phải sử dụng điện hoặc năng lượng xanh.

Xe máy dự kiến hoàn tất chuyển đổi ngay trong năm 2027, trong khi các loại ô tô cũng sẽ được thay thế dần để đến năm 2030, toàn bộ phương tiện giao thông đường bộ tại Côn Đảo vận hành bằng năng lượng sạch.

Đối với các xã Bình Khánh, An Thới Đông, Cần Giờ và Thạnh An, lộ trình được xây dựng chậm hơn.

Từ năm 2027, xe buýt sẽ chuyển đổi hoàn toàn sang phương tiện xanh.

Đến năm 2030, xe máy, ô tô cá nhân và phương tiện kinh doanh vận tải cơ bản hoàn thành việc chuyển đổi, hướng tới mục tiêu đến năm 2035 chỉ còn phương tiện sử dụng điện hoặc năng lượng sạch lưu thông trên địa bàn.

Trong khi đó, khu vực phát thải thấp dự kiến được hình thành bên trong Vành đai 2 sẽ áp dụng các yêu cầu nghiêm ngặt hơn về khí thải và chuyển đổi phương tiện.

Theo đề xuất, xe buýt nội tỉnh phải hoàn tất chuyển đổi từ năm 2027; taxi sử dụng điện hoặc năng lượng xanh từ năm 2030; xe công nghệ hai bánh hoàn thành chuyển đổi từ năm 2028.

Các loại xe tải, xe hợp đồng, xe khách và phương tiện cá nhân sẽ được áp dụng lộ trình nâng dần tiêu chuẩn khí thải trước khi chuyển sang sử dụng năng lượng sạch hoàn toàn.

Đối với phần còn lại của TP HCM, các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công lập sẽ phải ưu tiên sử dụng phương tiện điện hoặc năng lượng xanh khi đầu tư mới hoặc thay thế phương tiện kể từ năm 2027.

Toàn bộ phương tiện thuộc nhóm này dự kiến hoàn thành chuyển đổi trước năm 2030.

Đề án cũng đặt ra các mốc thời gian cụ thể đối với xe máy và ô tô cá nhân. Theo đó, từ năm 2030, xe phải đáp ứng tiêu chuẩn khí thải mức cao hơn, tiếp tục nâng chuẩn trong các giai đoạn tiếp theo và tiến tới thay thế hoàn toàn bằng phương tiện xanh vào năm 2040.

Song hành với lộ trình chuyển đổi, TP HCM đề xuất nhiều chính sách hỗ trợ tài chính cho người dân và doanh nghiệp.

Trong đó, hộ nghèo được xem xét hỗ trợ toàn bộ chi phí mua xe máy điện cùng các khoản phí liên quan, tương đương khoảng 20 triệu đồng mỗi xe. Hộ cận nghèo dự kiến nhận hỗ trợ khoảng 14 triệu đồng/xe.

Các tài xế công nghệ, shipper có thể được hỗ trợ chi phí đăng ký, lệ phí trước bạ và lãi suất vay vốn với mức khoảng 5 triệu đồng/xe.

Riêng tại Côn Đảo, mức hỗ trợ được đề xuất cao hơn nhằm đẩy nhanh tiến độ chuyển đổi.

Người dân có thể được hỗ trợ toàn bộ chi phí mua xe máy điện, trong khi chủ sở hữu ô tô dưới 9 chỗ được hỗ trợ khoảng 10% giá trị phương tiện.

Các doanh nghiệp vận tải chuyển đổi sang phương tiện xanh cũng được xem xét hỗ trợ từ 5% đến 15% giá trị xe tùy từng loại hình.

Tại khu vực Cần Giờ, người dân khi chuyển đổi sang phương tiện điện dự kiến được hỗ trợ các khoản lệ phí đăng ký và cấp biển số.

Đối với vùng phát thải thấp, chủ sở hữu ô tô điện có thể được miễn toàn bộ chi phí đăng ký mới và cấp biển số, còn xe hybrid sạc ngoài được hỗ trợ một phần các khoản phí này.

Bên cạnh các chính sách tài chính, đề án còn đề xuất phát triển mạng lưới trạm sạc, tủ đổi pin quy mô lớn trên toàn thành phố; đồng thời nghiên cứu cơ chế miễn tiền thuê đất, hỗ trợ lãi suất cho các nhà đầu tư hạ tầng sạc nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình chuyển đổi.

Ngoài mục tiêu giảm phát thải, TP HCM cũng định hướng đẩy mạnh vận tải hành khách công cộng, tăng cường quản lý phương tiện tại các khu vực kiểm soát khí thải và nâng cao nhận thức cộng đồng nhằm tạo sự đồng thuận trong quá trình thực hiện giao thông xanh.