Chính phủ vừa ban hành Nghị định mới quy định cụ thể về cơ cấu tổ chức và hoạt động của Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia hiện nay. (Ảnh minh họa AI)

Nghị định số 77/2026/NĐ-CP chính thức được ban hành vào ngày 17/3/2026, bao gồm 5 chương và 21 điều.

Văn bản pháp lý này áp dụng trực tiếp cho Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia cũng như các cơ quan, doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân có liên quan.

Theo đó, Quỹ được xác định là một đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ, hoạt động chuyên sâu trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Đơn vị này hoạt động với tư cách pháp nhân độc lập, có con dấu và tài khoản riêng được mở tại Kho bạc Nhà nước cùng các ngân hàng thương mại hợp pháp tại Việt Nam, với trụ sở chính được đặt tại thủ đô Hà Nội.

Về bộ máy lãnh đạo, cơ cấu của Quỹ bao gồm Giám đốc, các Phó Giám đốc, Kế toán trưởng cùng hệ thống giúp việc.

Trong đó, Giám đốc đóng vai trò là người đại diện theo pháp luật của Quỹ. Việc bổ nhiệm hay miễn nhiệm các chức danh lãnh đạo chủ chốt này sẽ do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ trực tiếp quyết định.

Bên cạnh đó, Giám đốc Quỹ có thẩm quyền thành lập Hội đồng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và các Hội đồng tư vấn chuyên môn.

Những hội đồng này đóng vai trò quan trọng trong việc tư vấn, xây dựng chiến lược, quy hoạch cũng như các kế hoạch hoạt động từ ngắn hạn đến dài hạn theo quy chế hiện hành.

Để hoàn thành sứ mệnh của mình, Quỹ được giao phó bốn chức năng cốt lõi.

Đầu tiên là việc tài trợ và đặt hàng thực hiện các nhiệm vụ đổi mới sáng tạo, bao gồm đổi mới công nghệ, phát triển sở hữu trí tuệ, nâng cao năng suất chất lượng, hỗ trợ khởi nghiệp, hỗ trợ lãi suất vay và cấp phiếu hỗ trợ tài chính.

Chức năng thứ hai tập trung vào việc tài trợ, đặt hàng các chương trình đổi mới sáng tạo cấp quốc gia do Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành hoặc các chương trình do cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Thứ ba là trách nhiệm tài trợ và đặt hàng những nhiệm vụ, chương trình khoa học công nghệ đặc biệt nhằm thúc đẩy quá trình ứng dụng và chuyển giao công nghệ.

Cuối cùng, Quỹ sẽ đóng vai trò hỗ trợ kinh phí thiết thực cho các hoạt động phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp, qua đó thúc đẩy mạnh mẽ văn hóa đổi mới sáng tạo trong cộng đồng.

Đi kèm với các chức năng trên, Nghị định cũng quy định rõ tám quyền hạn để Quỹ hoạt động hiệu quả.

Đơn vị này được chủ động tổ chức triển khai các hoạt động tài trợ, đặt hàng và hỗ trợ phù hợp với định hướng ưu tiên và ngân sách được duyệt.

Quỹ có toàn quyền ký kết hợp đồng, thỏa thuận hợp tác hoặc thuê chuyên gia, nhà khoa học phục vụ công tác quản lý chuyên môn.

Trong quá trình vận hành, Quỹ được phép điều chỉnh, tạm dừng hoặc chấm dứt tài trợ nếu phát hiện sai phạm, đồng thời có quyền từ chối những hồ sơ không đáp ứng đủ tiêu chuẩn.

Không chỉ giới hạn trong nước, đơn vị còn được quyền mở rộng hợp tác chuyên môn và kỹ thuật với các đối tác quốc tế.

Đặc biệt, Quỹ có thẩm quyền tổ chức kiểm tra việc tuân thủ quy định và sử dụng nguồn vốn của các tổ chức, cá nhân thụ hưởng, yêu cầu họ cung cấp đầy đủ hồ sơ và sẵn sàng xử lý các dấu hiệu vi phạm theo quy định của pháp luật.

Hơn nữa, Quỹ cũng được phép tự ban hành các quy định quản lý nội bộ và thực hiện những quyền hạn bổ sung khác theo khuôn khổ pháp lý hiện hành.

Những quy định mới này sẽ chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 17/3/2026.

Đáng chú ý, Nghị định 77 cũng chính thức bãi bỏ hàng loạt điều khoản từ Điều 26 đến Điều 33 và khoản 2 Điều 35 trong Nghị định số 265/2025/NĐ-CP được ban hành trước đó vào tháng 10 năm 2025, vốn quy định về tài chính và đầu tư trong lĩnh vực khoa học, công nghệ.