Quy định mới về thuê tư vấn và chi phí thẩm định dự án quan trọng quốc gia. (Ảnh minh họa AI)

Tại Nghị định số 19/2026/NĐ-CP ban hành ngày 14/01/2026, Chính phủ đã dành riêng Chương III để thiết lập khung pháp lý cụ thể về việc thuê tư vấn thẩm tra và quản lý chi phí thẩm định đối với các dự án quan trọng quốc gia.

Theo đó, tư vấn thẩm tra có thể là tổ chức, cá nhân trong nước hoặc nước ngoài được Hội đồng thẩm định nhà nước thuê để thực hiện một phần hoặc toàn bộ nội dung thẩm định dự án.

Việc lựa chọn các đơn vị này phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định hiện hành của pháp luật về đấu thầu.

Về cơ cấu tài chính, chi phí thẩm tra được hiểu là khoản phí dành cho việc thuê tư vấn.

Trong khi đó, chi phí thẩm định bao gồm thù lao cho các thành viên Hội đồng thẩm định, Tổ chuyên gia liên ngành, chi phí họp, khảo sát thực địa và các hoạt động phục vụ công tác thẩm định.

Định mức chi phí thẩm tra báo cáo nghiên cứu tiền khả thi sẽ được tính tương đương định mức chi phí thẩm tra báo cáo nghiên cứu khả thi theo pháp luật xây dựng.

Đặc biệt, chi phí thẩm định được xác định bằng 20% mức phí thẩm tra nêu trên.

Đối với các trường hợp thuê tư vấn nước ngoài hoặc các dự án chưa có định mức cụ thể, các bên phải lập dự toán chi tiết bao gồm lương chuyên gia, chi phí đi lại, lưu trú, thuế và dự phòng phí.

Nghị định cũng khẳng định rõ toàn bộ các khoản chi phí này được tính trong tổng mức đầu tư của dự án.

Chủ đầu tư hoặc cơ quan chuẩn bị đầu tư có trách nhiệm thanh toán trực tiếp cho đơn vị tư vấn sau khi có ý kiến từ Hội đồng thẩm định nhà nước.

Nhằm đảm bảo tính minh bạch và chuyên nghiệp, Hội đồng thẩm định nhà nước có quyền yêu cầu chủ đầu tư tổ chức lập và phê duyệt dự toán chi phí tư vấn.

Trong trường hợp chủ đầu tư thiếu năng lực thẩm định, họ được phép thuê tổ chức tư vấn độc lập khác để thẩm tra lại dự toán trước khi phê duyệt chính thức.

Các tổ chức và cá nhân tư vấn thẩm tra phải chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật và Hội đồng thẩm định về tính chính xác của kết quả thẩm tra do mình thực hiện.