Sau 21 năm triển khai, Báo cáo Kinh tế tư nhân Việt Nam 2025 được đánh giá là lần nâng cấp phương pháp luận lớn nhất từ trước đến nay với việc giới thiệu phiên bản PCI 2.0 và lần đầu tiên công bố Chỉ số Hiệu quả Kinh tế tư nhân (BPI). Báo cáo được xây dựng dựa trên khảo sát hơn 3.500 doanh nghiệp tư nhân trong nước, 586 doanh nghiệp FDI và hơn 1.000 hộ kinh doanh tại 34 tỉnh, thành phố.

Theo báo cáo, đến hết năm 2025, Việt Nam có hơn 1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động, tăng 6,6% so với năm trước. Khu vực kinh tế tư nhân cùng khoảng 6,1 triệu hộ kinh doanh hiện tạo việc làm cho khoảng 26 triệu lao động, tương đương hơn 50% tổng việc làm của cả nước.

Năm 2025 cũng ghi nhận số doanh nghiệp gia nhập thị trường đạt mức kỷ lục gần 297.500 doanh nghiệp, tăng 27,4% so với năm 2024. Có tới 85,7% doanh nghiệp cho biết đang duy trì hoặc mở rộng quy mô hoạt động, phản ánh tâm lý phục hồi tích cực của cộng đồng doanh nghiệp sau giai đoạn khó khăn.

Tuy nhiên, báo cáo cũng chỉ ra nhiều thách thức đối với khu vực kinh tế tư nhân. Trong đó, 60,2% doanh nghiệp gặp khó khăn trong tìm kiếm khách hàng; 75,5% doanh nghiệp cho biết khó tiếp cận vốn nếu không có tài sản đảm bảo. Ngoài ra, chỉ khoảng 6-8% doanh nghiệp có thể thường xuyên dự báo thay đổi chính sách, trong khi hơn một nửa phải dựa vào mạng xã hội để cập nhật thông tin dự thảo văn bản pháp luật.

Đáng chú ý, 26% doanh nghiệp phản ánh có phát sinh chi phí không chính thức khi xin giấy phép kinh doanh, cao gần gấp ba lần mức trung bình khu vực. Đối với hộ kinh doanh, hơn 81% ghi nhận doanh thu sụt giảm trong năm qua.

Tại hội nghị, VCCI cũng công bố Chỉ số Năng lực cạnh tranh cấp tỉnh năm 2025 phiên bản 2.0 với 9 nhóm tiêu chí thành phần gồm: gia nhập thị trường, tiếp cận nguồn lực, tính minh bạch, chi phí tuân thủ thủ tục hành chính, chi phí không chính thức, cạnh tranh bình đẳng, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, thiết chế pháp lý và chính quyền kiến tạo.

Thay vì công bố bảng xếp hạng cụ thể như các năm trước, năm nay VCCI phân loại các địa phương theo 6 nhóm chất lượng điều hành nhằm phù hợp với bối cảnh sáp nhập địa phương và thông lệ quốc tế.

Theo kết quả công bố, Quảng Ninh là địa phương duy nhất nằm trong nhóm dẫn đầu cả hai chỉ số PCI và BPI năm 2025. Tỉnh được xếp trong nhóm 5 địa phương có chất lượng điều hành “Tốt”, nổi bật ở các tiêu chí cạnh tranh bình đẳng và chính quyền kiến tạo.

Cụ thể, Quảng Ninh đứng thứ 3 toàn quốc về chỉ số cạnh tranh bình đẳng và thứ 4 về chỉ số chính quyền kiến tạo, đồng thời duy trì kết quả cao ở các tiêu chí tiếp cận nguồn lực và thiết chế pháp lý.

Đối với Chỉ số Hiệu quả Kinh tế tư nhân (BPI) – bộ chỉ số được VCCI lần đầu công bố nhằm đánh giá hiệu quả phát triển thực tế của khu vực tư nhân – Quảng Ninh xếp thứ 3 cả nước với 5,33 điểm, sau TP Hồ Chí Minh và Hà Nội.

Theo phân tích các chỉ số thành phần, Quảng Ninh nổi bật ở khả năng sinh lời của doanh nghiệp và mức độ liên kết chuỗi cung ứng trong nước. Tỷ lệ doanh nghiệp báo lãi đạt 72,1%, cao nhất trong nhóm 5 địa phương dẫn đầu BPI. Trong khi đó, tỷ lệ doanh nghiệp có liên kết chuỗi với doanh nghiệp tư nhân trong nước đạt 68,2%, đứng đầu trong 34 tỉnh, thành phố được khảo sát.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Bùi Văn Khắng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh cho rằng việc Quảng Ninh được vinh danh trong nhóm dẫn đầu cả nước ở cả PCI và BPI là minh chứng cho những nỗ lực cải cách hành chính, đổi mới điều hành và xây dựng môi trường đầu tư kinh doanh minh bạch của tỉnh trong nhiều năm qua.

Theo ông Bùi Văn Khắng, trong bối cảnh cạnh tranh giữa các địa phương ngày càng phụ thuộc vào chất lượng thể chế, năng lực quản trị và đổi mới sáng tạo, Quảng Ninh xác định PCI không đơn thuần là bảng xếp hạng mà là thước đo hiệu quả điều hành và mức độ hiện đại của nền hành chính công.

Tỉnh hiện định hướng phát triển trở thành cực tăng trưởng năng động của khu vực phía Bắc, tập trung vào các lĩnh vực kinh tế biển, logistics, du lịch chất lượng cao, công nghiệp công nghệ cao, kinh tế số và đổi mới sáng tạo. Quảng Ninh cũng xác định kinh tế tư nhân là một trong những động lực quan trọng nhất cho tăng trưởng trong giai đoạn tới.

Bên cạnh đó, tỉnh tiếp tục thúc đẩy mô hình chính quyền kiến tạo phát triển, chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang phục vụ, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm trung tâm. Đồng thời, Quảng Ninh đang triển khai nhiều mô hình phát triển mới như đặc khu kinh tế Vân Đồn, khu kinh tế số, khu hợp tác kinh tế qua biên giới cùng các dự án hạ tầng chiến lược, logistics và cửa khẩu thông minh.

Lãnh đạo tỉnh nhấn mạnh mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026-2030 là nhiệm vụ chiến lược, đồng thời khẳng định Quảng Ninh sẽ tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, thúc đẩy chuyển đổi số và tạo môi trường đầu tư thuận lợi, minh bạch cho cộng đồng doanh nghiệp phát triển bền vững.