Công trình trái phép tồn tại suốt nhiều năm

Một công trình xây dựng quy mô lớn, hơn nghìn m², được dựng kiên cố trên đất nông nghiệp tại phường An Phú, TP. Hồ Chí Minh (trước đây là phường Bình Chuẩn), dù đã bị lập biên bản vi phạm, ban hành quyết định xử phạt và nhiều lần yêu cầu khắc phục nhưng đến nay vẫn tồn tại và tiếp tục kinh doanh, sản xuất.

Câu chuyện này đang khiến dư luận đặt ra những dấu hỏi lớn về trách nhiệm quản lý nhà nước tại địa phương.

Theo đơn kiến nghị ngày 20/12/2025 của ông Dan Hữu Tinh (Đồng Nai) và ông Nguyễn Văn Quý (TP.HCM), công trình do ông Lê Hùng Hậu quản lý được xây dựng tại các thửa đất số 2045, 3070 và 3071, tờ bản đồ 155, địa chỉ 2/18 Khu phố Bình Phú, phường Bình Chuẩn (nay là phường An Phú), TP.HCM, với diện tích khoảng 1.512m². Đây là đất nông nghiệp (HNK), không phải là đất sản xuất, kinh doanh hay đất được phép xây dựng công trình.

Theo phản ánh, công trình này được xây dựng kiên cố, bao trùm lên cả 3 thửa đất riêng biệt mà không thực hiện thủ tục hợp thửa, không có giấy phép xây dựng hợp pháp, đồng thời vẫn được sử dụng làm nhà xưởng sản xuất kinh doanh trong khu dân cư đông đúc.

Điều đáng lo ngại hơn, công trình chưa được nghiệm thu các điều kiện phòng cháy chữa cháy (PCCC), tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn nghiêm trọng.

Công trình vi phạm rộng hơn nghìn m2 chưa được chính quyền phường An Phú xử lý dứt điểm.

Năm 2022, UBND thành phố Thuận An đã ban hành Quyết định số 7333/QĐ-XPHC ngày 28/10/2022 xử phạt ông Lê Hùng Hậu vì hành vi tổ chức thi công công trình sai phép và xây dựng khi chưa đủ điều kiện xây dựng.

Ông Hậu đã nộp phạt 70 triệu đồng, nhưng đến nay vẫn chưa chấp hành biện pháp khắc phục là phá dỡ toàn bộ công trình vi phạm theo quyết định đã ban hành.

Nhiều văn bản chỉ đạo, công trình vẫn “án binh bất động”

Ngày 10/12/2025, UBND phường An Phú tiếp tục ban hành Thông báo số 1447/TB-UBND, yêu cầu ông Hậu phải chấp hành khắc phục hậu quả.

Công văn 1553/UBND-KT ngày 13/12/2025 của UBND phường cũng nêu rõ, nếu người vi phạm không tự nguyện tháo dỡ, Phòng Kinh tế - Hạ tầng - Đô thị phải tham mưu biện pháp cưỡng chế.

Bên cạnh đó, Sở Xây dựng TP.HCM ngày 15/12/2025 cũng đã ban hành Công văn số 19967/SXD-TKCN, yêu cầu phường An Phú xử lý theo đúng quy định pháp luật.

Thế nhưng, theo ghi nhận của người dân và theo phản ánh, đến ngày 03/01/2026, công trình không những chưa bị cưỡng chế mà vẫn tiếp tục tồn tại.

Điều này khiến dư luận đặt câu hỏi: vì sao một công trình vi phạm rõ ràng, đã bị xử phạt, đã có văn bản yêu cầu cưỡng chế từ nhiều cấp, nhưng trong suốt nhiều năm vẫn “bình yên vô sự”? Ai chịu trách nhiệm cho sự chậm trễ này?

Trách nhiệm của chính quyền địa phương ở đâu?

Theo quy định tại Nghị định 102/2014/NĐ-CP, hành vi xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp là vi phạm nghiêm trọng pháp luật đất đai.

Không chỉ vi phạm pháp luật, việc để công trình tồn tại kéo dài còn tạo tiền lệ xấu, khiến người dân hoài nghi về tính nghiêm minh của pháp luật và năng lực quản lý nhà nước về đất đai, trật tự xây dựng.

Trong khi đó, người dân cũng cho rằng UBND phường An Phú chưa thực hiện đầy đủ trách nhiệm của cơ quan quản lý tại cơ sở khi: Chậm áp dụng các biện pháp ngăn chặn tại thời điểm công trình đang thi công; không giám sát chặt chẽ sau khi lập biên bản vi phạm; không triển khai cưỡng chế kịp thời dù đã có đầy đủ căn cứ.

Công văn của Sở Xây dựng TPHCM gửi UBND phường An Phú.

Trao đổi nhanh với phóng viên, lãnh đạo UBND phường An Phú cho biết công trình “đã ra quyết định xử phạt hành chính và chính quyền đang tiếp tục rà soát, phối hợp với phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị, các đơn vị liên quan tiếp tục theo dõi việc chấp hành quyết định xử phạt hành chính”.

Tuy nhiên, câu trả lời này vẫn chưa làm dư luận thỏa đáng, không ít ý kiến lo ngại rằng, nếu một công trình quy mô lớn vi phạm rõ ràng vẫn có thể “sống khỏe” ngay giữa đô thị đông dân thì sẽ tạo ra tiền lệ nguy hiểm: người vi phạm coi thường pháp luật, còn người dân nghi ngờ tính minh bạch của bộ máy công quyền.

Bên cạnh đó, rủi ro về cháy nổ do công trình sản xuất, kinh doanh trong khu dân cư mà không có chứng nhận PCCC là mối nguy không thể xem nhẹ.

Sự chậm trễ trong xử lý của UBND phường An Phú đặt dấu hỏi về kỷ cương, quy định pháp luật, về niềm tin của người dân đối với chính quyền cơ sở.

Dư luận đang tiếp tục chờ hướng xử lý cụ thể từ UBND phường An Phú và các cơ quan chức năng TP.HCM.

Nếu vụ việc tiếp tục kéo dài, câu hỏi “bất lực hay bao che?” chắc chắn sẽ còn tiếp tục được đặt ra, không chỉ tại địa phương này, mà còn là bài học lớn trong công tác quản lý trật tự xây dựng trên địa bàn đô thị lớn nhất cả nước.