Hội thảo được tổ chức trong bối cảnh yêu cầu cải cách thể chế, hoàn thiện hệ thống pháp luật và nâng cao hiệu quả thực thi chính sách ngày càng trở nên cấp thiết. Trong đó, pháp luật không chỉ đóng vai trò quản lý mà còn cần trở thành nền tảng kiến tạo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, tạo môi trường thuận lợi để doanh nghiệp phát huy năng lực sản xuất, kinh doanh, đổi mới sáng tạo và nâng cao sức cạnh tranh.

Chương trình hội thảo tập trung làm rõ mối liên hệ giữa Nghị quyết số 66-NQ/TW và Nghị quyết số 68-NQ/TW, hướng đến việc chuyển hóa các định hướng chính sách thành những giải pháp thực tiễn, đáp ứng yêu cầu phát triển của nền kinh tế tư nhân trong giai đoạn mới.

Nhiều vấn đề trọng tâm về thể chế và kinh tế tư nhân được đặt ra

Theo chương trình, phiên toàn thể diễn ra dưới sự chủ trì của luật sư Lê Quang Y, Chủ nhiệm Đoàn Luật sư thành phố Đồng Nai. Tại phiên này, các đại biểu sẽ nghe những báo cáo chuyên đề về vai trò của thể chế trong kiến tạo, đồng hành và thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân do TS. Nguyễn Thanh Bình trình bày; chính sách và giải pháp đột phá phát triển kinh tế tư nhân do PGS.TS. Bùi Kim Hiếu trình bày; cùng nội dung đột phá nâng cao chất lượng nguồn nhân lực pháp luật phục vụ kinh tế tư nhân do TS. Nguyễn Minh Sử trình bày.

Đây là những vấn đề có ý nghĩa quan trọng, bởi sự phát triển của doanh nghiệp không chỉ phụ thuộc vào nguồn vốn, công nghệ hay thị trường mà còn chịu tác động trực tiếp từ chất lượng thể chế, tính ổn định, minh bạch và khả năng dự đoán của hệ thống pháp luật.

Một môi trường pháp lý thuận lợi sẽ giúp doanh nghiệp giảm chi phí tuân thủ, hạn chế rủi ro, yên tâm đầu tư dài hạn và mạnh dạn triển khai các mô hình kinh doanh mới. Ngược lại, những bất cập trong quy định hoặc khó khăn trong quá trình thực thi có thể trở thành rào cản đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Hai tiểu ban tập trung tháo gỡ những điểm nghẽn pháp lý

Một trong những nội dung đáng chú ý của hội thảo là hai phiên tiểu ban chuyên sâu, diễn ra từ 10h20 đến 11h50, với nhiều tham luận có tính thực tiễn.

Tiểu ban 1 có chủ đề “Hoàn thiện thể chế, pháp luật kiến tạo và cơ chế bảo vệ, thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân”, do TS. Nguyễn Thanh Bình, Phó Chánh Văn phòng Bộ Tư pháp và PGS.TS. Bùi Kim Hiếu, Trưởng khoa Khoa học xã hội và Ngôn ngữ quốc tế, Trường Đại học Gia Định, đồng trưởng tiểu ban.

Các tham luận tập trung vào những vấn đề thiết thực như vai trò của luật sư trong thúc đẩy khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển bền vững doanh nghiệp tư nhân; cơ chế thực thi Nghị quyết số 66-NQ/TW gắn với Nghị quyết số 68-NQ/TW; cơ chế thử nghiệm có kiểm soát đối với các mô hình kinh doanh mới.

Bên cạnh đó, các đại biểu cũng sẽ trao đổi về những điểm nghẽn pháp lý và bất lợi cạnh tranh của doanh nghiệp logistics tại Việt Nam; yêu cầu bảo đảm tính dự đoán của pháp luật trong kinh doanh bất động sản; cũng như vấn đề không hình sự hóa các quan hệ kinh tế, dân sự và bảo đảm quyền bào chữa của doanh nhân trong bối cảnh sửa đổi pháp luật hình sự.

Đây đều là những chủ đề gắn với hoạt động thực tế của doanh nghiệp, phản ánh yêu cầu xây dựng một môi trường kinh doanh an toàn, công bằng, minh bạch, trong đó quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nhân cần được bảo vệ bằng những cơ chế pháp lý phù hợp.

Tiểu ban 2 tập trung vào chủ đề “Thể chế pháp lý đối với chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, kinh tế số”, do ông Nguyễn Trọng Trí, Phó Giám đốc Sở Tư pháp thành phố Đồng Nai, làm trưởng tiểu ban. Các báo cáo tại tiểu ban đề cập đến việc hoàn thiện pháp luật về thương mại điện tử nhằm thúc đẩy kinh tế số; năng lực cạnh tranh marketing của doanh nghiệp nhỏ và vừa; tác động của thể chế pháp lý và chuyển đổi số đến năng lực đổi mới sáng tạo, cạnh tranh của doanh nghiệp tư nhân tại thành phố Đồng Nai.

Ngoài ra, chương trình còn đặt ra những vấn đề liên quan đến pháp luật kiến tạo trong quản trị đại học ngoài công lập tại TP HCM; kinh nghiệm xây dựng pháp luật thúc đẩy kinh tế tư nhân của Trung Quốc; cũng như yêu cầu bảo đảm công bằng, minh bạch trong quan hệ giữa các nền tảng thương mại điện tử và người bán thuộc khu vực kinh tế tư nhân.

Những nội dung này cho thấy phạm vi thảo luận của hội thảo không chỉ giới hạn trong các quy định pháp luật truyền thống mà còn mở rộng sang những lĩnh vực mới, đang phát triển mạnh mẽ dưới tác động của công nghệ và quá trình chuyển đổi số.

Hướng đến đưa chính sách vào thực tiễn

Thông qua các phiên báo cáo và thảo luận, hội thảo hướng đến việc tạo diễn đàn trao đổi học thuật, chia sẻ kinh nghiệm và nhận diện những vấn đề cần tiếp tục hoàn thiện trong hệ thống pháp luật liên quan đến khu vực kinh tế tư nhân. Đặc biệt, việc kết nối giữa cơ quan quản lý nhà nước, giới luật sư, chuyên gia, nhà khoa học và các cơ sở đào tạo có ý nghĩa quan trọng trong việc hình thành những góc nhìn đa chiều, góp phần nâng cao chất lượng nghiên cứu và đề xuất chính sách.

Trong tiến trình phát triển kinh tế, khu vực tư nhân cần một hệ thống pháp luật không chỉ đầy đủ mà còn phải đồng bộ, minh bạch, ổn định và có khả năng thích ứng với những thay đổi của thực tiễn. Cùng với đó, việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực pháp luật, tăng cường năng lực tư vấn, hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp cũng là yêu cầu cần được quan tâm.

Với chủ đề xuyên suốt “Pháp luật kiến tạo – Kinh tế tư nhân bứt phá”, hội thảo tại Trường Đại học Công nghệ Miền Đông đặt ra những vấn đề có ý nghĩa cả về lý luận và thực tiễn, góp phần thúc đẩy tư duy xây dựng pháp luật theo hướng đồng hành cùng doanh nghiệp, khơi thông nguồn lực và tạo động lực cho kinh tế tư nhân phát triển bền vững.