Hai vụ việc liên quan đến hành vi sử dụng hóa chất không được phép trong sản xuất thực phẩm tại Quảng Ninh đã được đưa ra xét xử.

Tạ Văn Xã bị Tòa án nhân dân khu vực 5 - Quảng Ninh tuyên phạt 2 năm 6 tháng tù; còn Phạm Thị Quỳnh nhận mức án 6 tháng tù. Cả hai cùng bị kết tội Vi phạm quy định về an toàn thực phẩm theo Điều 317 Bộ luật Hình sự.

Theo hồ sơ vụ án, từ tháng 8/2025, Tạ Văn Xã (SN 1992) thuê đất tại khu Yên Hợp, phường Mạo Khê để tổ chức sản xuất giá đỗ.

Dù biết hóa chất 6-BAP không nằm trong danh mục được phép sử dụng trong sản xuất thực phẩm, Xã vẫn mua chất này qua mạng xã hội rồi pha vào nước tưới giá đỗ. Mục đích là làm sản phẩm phát triển to, mập, có hình thức đẹp nhằm thu hút người mua.

Khoảng 1h ngày 15/4/2026, đoàn kiểm tra liên ngành do lực lượng Cảnh sát kinh tế Công an thành phố Quảng Ninh chủ trì tiến hành kiểm tra cơ sở của Xã.

Tại đây, lực lượng chức năng phát hiện và thu giữ 3.410,1kg giá đỗ đang chuẩn bị đưa ra thị trường, với giá trị được xác định hơn 53,8 triệu đồng. Kết quả giám định cho thấy các mẫu giá đỗ được lấy kiểm tra đều có chứa chất 6-BAP.

Tại thời điểm kiểm tra, Xã không cung cấp được hồ sơ, tài liệu liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Theo thông tin từ những người thu mua, mỗi ngày cơ sở này cung cấp khoảng 100-300kg giá đỗ cho một đầu mối phân phối tại chợ Minh Thành, phường Đông Mai; đồng thời bán thêm 20-30kg/ngày cho một người khác để tiêu thụ tại chợ Mạo Khê.

Với hành vi trên, Tòa án nhân dân khu vực 5 - Quảng Ninh tuyên phạt Xã 2 năm 6 tháng tù. Bị cáo còn phải nộp phạt bổ sung 45 triệu đồng và bị tịch thu các phương tiện, dụng cụ được sử dụng vào việc phạm tội.

Trong một vụ án khác, Phạm Thị Quỳnh (SN 1973, trú tại phường Quảng Yên) cũng bị xử lý hình sự vì sử dụng hóa chất 6-BAP trong quá trình làm giá đỗ.

Ngày 8/4/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Quảng Ninh kiểm tra cơ sở sản xuất của Quỳnh tại khu phố Kim Lăng, phường Quảng Yên.

Lực lượng chức năng thu giữ 444,49kg giá đỗ đang được ươm cùng nhiều túi hóa chất cất giấu phía sau nhà. Kết quả kiểm nghiệm xác định các mẫu sản phẩm có chứa 6-BAP.

Quá trình điều tra xác định, từ cuối năm 2024, Quỳnh đã mua các gói hóa chất với giá khoảng 10.000 đồng/gói để ngâm hạt đỗ.

Theo lời khai, việc sử dụng hóa chất nhằm tạo ra giá đỗ ít rễ, có hình thức bóng đẹp để cung cấp cho thị trường khu vực Hạ Long trước đây.

Đáng chú ý, sổ sách của cơ sở thể hiện Quỳnh đã bán ra tổng cộng hơn 97 tấn giá đỗ, bao gồm cả sản phẩm có sử dụng hóa chất và sản phẩm không sử dụng hóa chất.

Tuy nhiên, cơ quan chức năng chưa xác định được chính xác khối lượng thuộc từng loại cũng như danh tính của toàn bộ khách hàng đã mua hàng.

Ngày 10/9/2026, Tòa án nhân dân khu vực 2 - Quảng Ninh tuyên phạt Quỳnh 6 tháng tù về cùng tội danh.

Do có nhiều tình tiết giảm nhẹ, bị cáo được áp dụng mức hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt theo quy định pháp luật.

Theo quy định tại Thông tư số 24/2019/TT-BYT ngày 30/8/2019 của Bộ Y tế, 6-BAP không thuộc danh mục phụ gia được phép sử dụng trong thực phẩm. Việc đưa hóa chất này vào quá trình sản xuất giá đỗ có thể gây nguy cơ đối với sức khỏe người tiêu dùng.

Giá đỗ là thực phẩm phổ biến trong bữa ăn hằng ngày, nhưng người mua khó có thể nhận biết chính xác sản phẩm có chứa hóa chất chỉ bằng cách quan sát hình thức bên ngoài.

Vì vậy, các cơ sở sản xuất, kinh doanh cần tuân thủ quy định về an toàn thực phẩm, không sử dụng hóa chất ngoài danh mục cho phép và bảo đảm nguồn gốc hàng hóa rõ ràng.

Người tiêu dùng cũng nên lựa chọn sản phẩm từ những địa chỉ đáng tin cậy, đồng thời thông báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn để được kiểm tra, xác minh.

Hai vụ án là lời cảnh báo đối với các cơ sở sản xuất thực phẩm về trách nhiệm bảo vệ sức khỏe cộng đồng, thay vì chạy theo lợi nhuận bằng những phương thức tiềm ẩn rủi ro.