Lợi nhuận cốt lõi chuyển dương, kế hoạch thâu tóm quốc tế gặp khó
Báo cáo tài chính quý III/2026 của Grab ghi nhận mức doanh thu 1,1 tỷ USD, tăng 27% so với cùng kỳ năm trước. Tổng giá trị giao dịch theo nhu cầu đạt 6,8 tỷ USD, tương ứng mức tăng 18%. Lượng người dùng giao dịch hàng tháng cũng tăng 20%, đạt mức 57 triệu người so với con số hơn 47 triệu người của cùng kỳ năm 2025. Lợi nhuận EBITDA điều chỉnh trong quý đạt 237 triệu USD, tăng 73% và xác lập mức cao nhất từ trước đến nay của doanh nghiệp. Đây là quý thứ 19 liên tiếp nền tảng này ghi nhận chỉ số EBITDA điều chỉnh duy trì đà tăng trưởng. Sự lạc quan từ kết quả kinh doanh giúp công ty nâng dự báo doanh thu cả năm 2026 lên mức từ 4,15 đến 4,2 tỷ USD và EBITDA điều chỉnh đạt từ 790 đến 800 triệu USD.
Từng mảng kinh doanh cụ thể đều cho thấy sự cải thiện rõ rệt. Mảng giao hàng đạt doanh thu 561 triệu USD, tăng 21% với giá trị giao dịch đạt 4,5 tỷ USD. Lợi nhuận EBITDA điều chỉnh của mảng này tăng 58%, đạt 123 triệu USD. Ở mảng di chuyển, công ty thu về 349 triệu USD doanh thu, tăng 10% và lợi nhuận EBITDA điều chỉnh tăng 15% lên mức 207 triệu USD. Đáng chú ý, doanh thu dịch vụ tài chính tăng 124% lên mức 201 triệu USD. Lợi nhuận EBITDA điều chỉnh của mảng tài chính đạt dương 12 triệu USD, lật ngược tình thế so với mức âm 28 triệu USD cùng kỳ năm trước. Việc cả ba trụ cột đều ghi nhận lợi nhuận dương buộc doanh nghiệp phải tìm kiếm các thị trường và dịch vụ mới để duy trì đà phát triển.
Mục tiêu tiến ra ngoài khu vực Đông Nam Á của Grab vừa vấp phải một rào cản lớn về mặt pháp lý. Tháng 3/2026, Grab và Delivery Hero đã đạt được thỏa thuận mua lại nền tảng giao đồ ăn foodpanda tại Đài Loan với mức giá 600 triệu USD. Foodpanda tại thị trường này có giá trị giao dịch khoảng 1,8 tỷ USD trong năm 2025 và đã ghi nhận lợi nhuận EBITDA điều chỉnh dương, được kỳ vọng đóng góp thêm ít nhất 60 triệu USD lợi nhuận vào năm 2028. Tuy nhiên, Ủy ban Thương mại Công bằng Đài Loan đã quyết định bác bỏ đề xuất sáp nhập này vào ngày 21/10/2026 do lo ngại rủi ro suy giảm tính cạnh tranh trên thị trường.
Nút thắt của thương vụ nằm ở tỷ lệ sở hữu 13,1% cổ phần mà Uber đang nắm giữ tại Grab. Cơ quan quản lý Đài Loan đánh giá việc Grab thâu tóm foodpanda sẽ biến công ty thành đối thủ trực tiếp của Uber Eats. Sự giao thoa lợi ích và nhân sự trong hội đồng quản trị giữa Uber và Grab có nguy cơ làm giảm động lực cạnh tranh quyết liệt giữa hai nền tảng giao đồ ăn lớn nhất thị trường. Dù Grab đề xuất nhiều biện pháp khắc phục như pha loãng tỷ lệ sở hữu của Uber hay hạn chế quyền tiếp cận thông tin, cơ quan quản lý vẫn không chấp thuận. Việc thương vụ đổ vỡ khiến Grab phải ghi nhận khoản phí phá vỡ thỏa thuận 60 triệu USD trong quý IV/2026 và phải tập trung hoàn toàn vào thị trường Đông Nam Á.
Chuyển hướng sang bán lẻ trực tuyến, cạnh tranh bằng năng lực giao hàng tức thời
Việc phát triển thêm dịch vụ trên chính mạng lưới người dùng và đối tác hiện có trở thành một chiến lược thực tế hơn thay vì tiếp tục phụ thuộc vào các thương vụ mua bán sáp nhập. GrabMall là bước đi mới nhất thể hiện định hướng mở rộng từ một nền tảng dịch vụ theo nhu cầu sang lĩnh vực bán lẻ trực tuyến, kế thừa nền tảng sẵn có từ GrabFood và GrabMart. Lợi thế lớn nhất của doanh nghiệp nằm ở lượng người dùng khổng lồ, quan hệ đối tác với các nhà bán hàng, năng lực thanh toán nội bộ và đặc biệt là mạng lưới giao hàng chặng cuối phủ rộng. Những yếu tố này cho phép công ty mở rộng danh mục sản phẩm bán lẻ mà không phải xây dựng lại toàn bộ hệ thống phân phối từ đầu.
Việc ra mắt GrabMall đưa nền tảng này vào trực tiếp vùng cạnh tranh của Shopee và TikTok Shop. Tổ chức phân tích Momentum Works đánh giá ranh giới phân chia giữa các ứng dụng giao hàng nhanh và thương mại điện tử truyền thống đang ngày càng thu hẹp. Shopee liên tục đẩy mạnh dịch vụ giao hàng hỏa tốc, trong khi TikTok Shop thu hút thêm nhiều thương hiệu lớn và đa dạng hóa sản phẩm tiêu dùng. Các công ty công nghệ hiện nay đều đang hướng đến mục tiêu chung là giành lấy tỷ trọng lớn hơn trong tổng chi tiêu mua sắm của khách hàng.
Sở hữu mạng lưới giao hàng tốc độ cao chưa đủ để cấu thành năng lực cạnh tranh toàn diện ở mảng thương mại điện tử. Một sàn bán lẻ trực tuyến hiệu quả đòi hỏi phải sở hữu thuật toán tìm kiếm và hệ thống đề xuất sản phẩm tối ưu. Doanh nghiệp bắt buộc phải có năng lực quản lý giá cả, danh mục hàng hóa, kiểm soát hàng tồn kho và duy trì chất lượng nhà bán hàng. Quan hệ với các thương hiệu lớn cũng cần được nâng cấp từ việc bán không gian quảng cáo đơn thuần sang hỗ trợ đối tác tiếp cận người tiêu dùng và thúc đẩy tần suất mua lặp lại. Momentum Works nhấn mạnh những năng lực công nghệ và vận hành này đòi hỏi thời gian tích lũy tính bằng năm.
Thay vì cạnh tranh trực diện với Shopee hay TikTok Shop trên toàn bộ danh mục sản phẩm, GrabMall được định hướng tập trung vào những mảng khai thác tốt lợi thế cốt lõi. Cơ hội thị trường nằm ở nhóm khách hàng có nhu cầu mua sắm và nhận sản phẩm tức thời, hoặc các thương hiệu muốn kích cầu tiêu dùng tại một khu vực địa lý cụ thể với lượng hàng hóa đã có sẵn trong kho địa phương. Bằng cách tận dụng các nhu cầu đặc thù này, doanh nghiệp có thể tăng hiệu suất sử dụng đội ngũ giao hàng và tối ưu hóa hệ sinh thái nội bộ. Các chuyên gia phân tích ví von rằng công ty không nhất thiết phải chế tạo một chiếc xe đua thể thao để di chuyển trên những cung đường thực tế tại Đông Nam Á, mà một chiếc xe địa hình đa dụng sẽ là lựa chọn phù hợp và mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn.