Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư ban hành Quy chế tổ chức và hoạt động của trường trung học phổ thông chuyên, thay thế văn bản hiện hành. Định hướng mới nhằm thể chế hóa nghị quyết của Bộ Chính trị, định vị lại mục tiêu phát hiện và ươm tạo tài năng gắn với phát triển toàn diện.

Điểm cốt lõi của sự thay đổi này là chuyển từ mô hình chú trọng đào tạo chuyên sâu đơn môn sang phát triển tài năng trên nền tảng kiến thức liên ngành. Trường chuyên không chỉ bồi dưỡng học sinh năng khiếu mà còn là môi trường rèn luyện tư duy độc lập và năng lực sáng tạo.

Theo dự thảo, các hoạt động giáo dục sẽ được tổ chức thành ba tầng gồm giáo dục toàn diện, giáo dục nâng cao theo khối và giáo dục chuyên sâu kết hợp dự án liên môn. Cấu trúc này đảm bảo không làm phát sinh môn học bắt buộc hay vượt quá thời lượng quy định.

Thay vì chia lớp theo từng môn độc lập, nhà trường sẽ tổ chức thành ba khối chuyên gồm Khoa học tự nhiên, Khoa học xã hội và Ngoại ngữ. Cách làm này giúp học sinh mở rộng nền tảng kiến thức và có thêm thời gian khám phá sở trường trước khi chọn chuyên sâu.

Trong học kỳ đầu lớp mười, học sinh được trải nghiệm thực tế và tư vấn định hướng nghề nghiệp kỹ lưỡng. Đến cuối kỳ, các em sẽ đăng ký thêm hai môn học thuộc khối để tập trung phát triển chuyên sâu phù hợp với tổ hợp xét tuyển đại học.

Công tác tuyển sinh cũng đổi mới khi áp dụng phương thức xét theo khối chuyên với một mức điểm chuẩn chung và không phân bổ chỉ tiêu theo từng môn đơn lẻ. Quy định này giúp giảm áp lực luyện thi và lựa chọn đúng học sinh có tư duy phù hợp.

Bên cạnh đó, các trường chuyên được khuyến khích hợp tác chặt chẽ với các trường đại học để nâng cao chất lượng thực hành và nghiên cứu khoa học. Việc đánh giá hiệu quả hoạt động sẽ dựa trên sự tiến bộ lâu dài và hành trình phát triển của người học.

Mô hình này dự kiến áp dụng từ năm học tới, đồng thời đảm bảo quyền lợi ổn định cho học sinh đang theo học chương trình cũ. Trong thời gian tới, Bộ GDĐT tiếp tục tổ chức các hội thảo chuyên đề lắng nghe ý kiến của các địa phương, nhà trường, cơ sở giáo dục đại học để hoàn thiện Thông tư.