Dự thảo đề xuất nhiều quy định mới nhằm giảm gánh nặng chi phí và tăng cường bảo vệ quyền lợi của người lao động.

Người lao động chỉ đóng tiền sau khi được đối tác tiếp nhận

Một trong những điểm đáng chú ý tại dự thảo là doanh nghiệp dịch vụ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài chỉ được thu tiền đào tạo nghề, bồi dưỡng kỹ năng và ngoại ngữ sau khi người lao động đã được phía đối tác nước ngoài tuyển chọn.

Doanh nghiệp vẫn được chủ động chuẩn bị nguồn lao động đáp ứng nhu cầu của các thị trường tiếp nhận thông qua việc trực tiếp tổ chức hoặc phối hợp với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, đơn vị dịch vụ việc làm để đào tạo.

Tuy nhiên, việc thu phí đào tạo chỉ được thực hiện khi người lao động đã vượt qua khâu tuyển chọn của đối tác nước ngoài.

Quy định này nhằm khắc phục tình trạng người lao động phải đóng nhiều khoản chi phí từ giai đoạn đầu nhưng chưa chắc chắn có cơ hội xuất cảnh, giảm rủi ro tài chính cho người lao động.

Dự thảo cũng sửa đổi quy định về tiền dịch vụ theo hướng linh hoạt hơn. Bên tiếp nhận lao động ở nước ngoài có thể thanh toán thay cho người lao động một phần hoặc toàn bộ khoản tiền dịch vụ mà doanh nghiệp được phép thu.

Trường hợp phía nước ngoài đã chi trả một phần, doanh nghiệp chỉ được thu phần còn lại theo thỏa thuận. Riêng các đơn vị sự nghiệp hoạt động không vì mục đích lợi nhuận không được thu tiền dịch vụ từ người lao động.

Nâng cao cơ chế bảo vệ quyền lợi người lao động ngoài nước

Bên cạnh các giải pháp giảm chi phí, dự thảo luật bổ sung nhiều quy định nhằm hạn chế rủi ro cho người lao động khi tham gia thị trường lao động quốc tế:

Cấm đưa lao động đến vùng chưa tiếp nhận: Cấm đưa người lao động đến các quốc gia hoặc vùng lãnh thổ chưa cho phép tiếp nhận lao động nước ngoài, nhằm ngăn chặn tình trạng môi giới việc làm tại những thị trường thiếu hành lang pháp lý rõ ràng.

Mở rộng phạm vi cấm đối với nghề massage: Dự thảo mở rộng phạm vi cấm đối với công việc massage nói chung nhằm giảm nguy cơ lao động bị bóc lột, cưỡng bức lao động hoặc trở thành nạn nhân của hành vi mua bán người.

Hạn chế cấp lại giấy phép đối với doanh nghiệp vi phạm: Doanh nghiệp bị thu hồi giấy phép hoạt động do vi phạm nghiêm trọng sẽ không được cấp lại giấy phép trong thời hạn 5 năm.

Người đại diện theo pháp luật, chủ sở hữu, thành viên hoặc cổ đông của doanh nghiệp này cũng bị hạn chế tham gia thành lập hoặc điều hành doanh nghiệp mới trong lĩnh vực này trong cùng thời gian.

Quy định trên nhằm ngăn chặn tình trạng doanh nghiệp vi phạm giải thể hoặc thay đổi pháp nhân để tiếp tục hoạt động dưới tên gọi khác, gây khó khăn cho công tác quản lý.

Sau hơn 5 năm triển khai, Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng đã tạo nền tảng pháp lý quan trọng.

Tuy nhiên, thực tiễn đã xuất hiện nhiều hình thức vi phạm mới như mạo danh doanh nghiệp được cấp phép, cho thuê giấy phép hoạt động, thu phí trái quy định hoặc tuyển dụng lao động vào các thị trường tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Việc sửa đổi luật lần này hướng tới mục tiêu tăng cường các cơ chế bảo vệ người lao động ngay từ khâu tuyển chọn, đào tạo, ký kết hợp đồng đến quá trình làm việc ở nước ngoài, đồng thời minh bạch hóa hoạt động đưa lao động Việt Nam ra thị trường quốc tế.