"Phát huy ý chí và sức mạnh đại đoàn kết dân tộc kết hợp với sức mạnh thời đại xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa!".  Tranh cổ động của tác giả: Phạm Bình Định, TP Hà Nội (nguồn: cand.com.vn).

Nền tảng thực tiễn và những thành tựu tạo đà cho giai đoạn phát triển mới
Bước sang năm 2026, đất nước đứng trước một thời điểm có ý nghĩa bước ngoặt trong tiến trình phát triển. Đây không chỉ là năm khởi đầu của Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026 - 2030, mà còn là năm diễn ra Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng, đánh dấu bước chuyển chiến lược trong tư duy phát triển và định hướng tương lai của quốc gia. Trong dòng chảy đó, Đại hội XIV được đặt ở vị trí trung tâm của quá trình hoạch định tầm nhìn, khơi dậy khát vọng phát triển, đồng thời cụ thể hóa mục tiêu đưa đất nước bước vào giai đoạn tăng trưởng nhanh, bền vững và tự chủ hơn.
Nhìn lại nhiệm kỳ Đại hội XIII (2021 - 2025), có thể khẳng định đây là giai đoạn đặc biệt khó khăn và nhiều thách thức. Kinh tế thế giới liên tục chịu tác động của đại dịch, xung đột địa chính trị, đứt gãy chuỗi cung ứng, lạm phát gia tăng và xu hướng bảo hộ thương mại quay trở lại. Trong bối cảnh đó, Việt Nam vẫn kiên định mục tiêu phát triển, chủ động điều hành chính sách vĩ mô, từng bước vượt qua khó khăn, giữ vững ổn định kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và nâng cao vị thế quốc gia trên trường quốc tế.
Một điểm nổi bật trong nhiệm kỳ vừa qua là Đảng đã ban hành nhiều quyết sách mang tầm chiến lược, tạo nền tảng cho sự chuyển đổi mô hình tăng trưởng. Các nghị quyết về khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và hội nhập quốc tế sâu rộng đã góp phần định hình lại các động lực tăng trưởng, từng bước tháo gỡ những điểm nghẽn mang tính cơ cấu của nền kinh tế.

Tăng trưởng GDP năm 2025 đạt khoảng 8,02%, đưa tốc độ tăng trưởng bình quân giai đoạn 2021 - 2025 lên 6,3%/năm, thuộc nhóm cao trong khu vực và thế giới (ảnh: Chinhphu.vn).

Song song với phát triển kinh tế, các lĩnh vực văn hóa, xã hội và môi trường tiếp tục được quan tâm đúng mức, thể hiện rõ quan điểm phát triển bền vững, lấy con người làm trung tâm. An sinh xã hội được bảo đảm; đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân không ngừng được cải thiện; các giá trị văn hóa truyền thống được gìn giữ và phát huy; công tác bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu ngày càng được lồng ghép chặt chẽ trong hoạch định chính sách phát triển.
Những nỗ lực đó đã mang lại các kết quả rõ nét. Tăng trưởng GDP năm 2025 đạt khoảng 8,02%, đưa tốc độ tăng trưởng bình quân giai đoạn 2021 - 2025 lên 6,3%/năm, thuộc nhóm cao trong khu vực và thế giới. Quy mô nền kinh tế tăng từ khoảng 346 tỷ USD năm 2020 lên xấp xỉ 514 tỷ USD năm 2025, xếp thứ 32 toàn cầu. GDP bình quân đầu người vượt mốc 5.000 USD, đánh dấu bước chuyển quan trọng khi Việt Nam chính thức gia nhập nhóm các quốc gia có thu nhập trung bình cao.
Những kết quả đó không chỉ phản ánh hiệu quả điều hành và sức chống chịu của nền kinh tế, mà còn cho thấy dư địa và tiềm năng phát triển rất lớn trong giai đoạn tiếp theo. Trên nền tảng thực tiễn ấy, việc đặt ra các mục tiêu phát triển cao hơn cho nhiệm kỳ Đại hội XIV là lựa chọn có cơ sở khoa học, xuất phát từ yêu cầu phát triển khách quan của đất nước.
Tầm nhìn chiến lược và yêu cầu đổi mới để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng cao
Theo dự thảo Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII trình Đại hội XIV, giai đoạn 2026 - 2030 được xác định là thời kỳ then chốt để tạo bứt phá, xây dựng nền tảng vững chắc cho mục tiêu phát triển đến năm 2045. Trong đó, tốc độ tăng trưởng GDP bình quân phấn đấu đạt từ 10%/năm trở lên; GDP bình quân đầu người đến năm 2030 khoảng 8.500 USD. Đây là những chỉ tiêu cao, thể hiện rõ quyết tâm chính trị và khát vọng phát triển mạnh mẽ của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân.
Cùng với mục tiêu tăng trưởng, nhiệm vụ cơ cấu lại nền kinh tế theo hướng hiện đại, hiệu quả và bền vững tiếp tục được đặt ở vị trí trọng tâm. Dự kiến đến năm 2030, tỷ trọng công nghiệp chế biến, chế tạo đạt khoảng 28% GDP; kinh tế số chiếm khoảng 30% GDP; đóng góp của năng suất nhân tố tổng hợp vào tăng trưởng đạt trên 55%; năng suất lao động tăng bình quân khoảng 8,5%/năm. Những chỉ tiêu này phản ánh rõ định hướng chuyển đổi mô hình tăng trưởng từ chiều rộng sang chiều sâu, dựa trên khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chất lượng nguồn nhân lực.
Phát biểu tại Hội nghị toàn quốc Chính phủ và chính quyền địa phương đầu tháng 1/2026, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh năm 2026 là năm khởi đầu cho giai đoạn phát triển mới, có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc định hình mô hình phát triển và quỹ đạo tăng trưởng dài hạn của đất nước. Theo Tổng Bí thư, mục tiêu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên là rất thách thức, đòi hỏi phải đổi mới căn bản tư duy phát triển, phương thức quản trị quốc gia và cách thức phân bổ nguồn lực.
Tinh thần đổi mới đó thể hiện trước hết ở yêu cầu cải cách thể chế đủ sâu, đủ mạnh và quyết liệt; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với tăng cường trách nhiệm giải trình; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước; phát huy tính chủ động, sáng tạo của các cấp, các ngành và địa phương. Đồng thời, cần xây dựng môi trường đầu tư, kinh doanh minh bạch, thông thoáng, cạnh tranh lành mạnh để khơi thông các nguồn lực xã hội cho phát triển.

Dự kiến đến năm 2030, tỷ trọng công nghiệp chế biến, chế tạo đạt khoảng 28% GDP; kinh tế số chiếm khoảng 30% GDP; đóng góp của năng suất nhân tố tổng hợp vào tăng trưởng đạt trên 55%; năng suất lao động tăng bình quân khoảng 8,5%/năm (ảnh: Chinhphu.vn).

Từ góc độ nghiên cứu lý luận và tổng kết thực tiễn, nhiều ý kiến cho rằng mục tiêu tăng trưởng cao trong nhiệm kỳ tới có cơ sở vững chắc. TS Lê Trung Kiên, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, cho rằng mức tăng trưởng bình quân trên 6%/năm trong giai đoạn 2021–2025, đặc biệt là kết quả tăng trưởng năm 2025, đã tạo tiền đề quan trọng để Việt Nam đặt ra các mục tiêu cao hơn, với điều kiện phải bảo đảm chất lượng tăng trưởng, nâng cao sức chống chịu và tính tự chủ của nền kinh tế.
Ông Nguyễn Túc, Ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, nhận định các văn kiện trình Đại hội XIV được xây dựng công phu, nghiêm túc, dựa trên tổng kết sâu sắc thực tiễn 40 năm Đổi mới và dự báo chiến lược dài hạn. Các văn kiện không chỉ kế thừa thành quả, mà còn thể hiện bước chuyển về chất trong tư duy phát triển, gắn tầm nhìn dài hạn với chương trình hành động cụ thể.
Trong bối cảnh trật tự kinh tế - chính trị thế giới đang tái định hình nhanh chóng, cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn gia tăng, chuyển đổi xanh và chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, việc xác lập một mô hình phát triển phù hợp, linh hoạt, phát huy tối đa nội lực và chủ động thích ứng với biến động bên ngoài trở thành yêu cầu mang tính chiến lược.
Với nền tảng thành tựu gần 40 năm Đổi mới, cùng sự đồng thuận xã hội ngày càng được củng cố, Đại hội XIV được kỳ vọng sẽ tạo ra xung lực phát triển mới, khơi dậy mạnh mẽ tinh thần đổi mới, sáng tạo và khát vọng vươn lên của toàn dân tộc. Những định hướng chiến lược được thông qua tại Đại hội không chỉ có ý nghĩa cho nhiệm kỳ 2026 - 2030, mà còn đặt nền móng vững chắc cho chặng đường phát triển dài hạn đến năm 2045, thời điểm Việt Nam hướng tới mục tiêu trở thành nước phát triển, thu nhập cao.
Có thể khẳng định, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng là dấu mốc chiến lược đặc biệt quan trọng trong tiến trình phát triển của đất nước. Từ Đại hội này, một quỹ đạo tăng trưởng mới được xác lập, một tầm nhìn phát triển mới được mở ra, tạo cơ sở để Việt Nam tự tin bước vào kỷ nguyên phát triển mới, kỷ nguyên của tăng trưởng nhanh, bền vững, tự chủ và thịnh vượng.

Theo kythuatchonghanggia.vn