Kế hoạch phân bổ dòng vốn 349 tỷ đồng và sự phân hóa ý kiến cổ đông

Đại hội đồng cổ đông bất thường năm 2026 của Công ty Cổ phần Chứng khoán SBB (SBBS) vừa chính thức thông qua phương án chào bán hơn 34,9 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu theo tỷ lệ 1:1. Khối lượng cổ phiếu phát hành thêm này sẽ được tự do chuyển nhượng hoàn toàn. Kế hoạch chào bán dự kiến được thực hiện ngay sau khi có sự chấp thuận chính thức từ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, qua đó đẩy quy mô vốn điều lệ của công ty tăng gấp đôi lên ngưỡng gần 699 tỷ đồng. Mức giá chào bán được chốt ở 10.000 đồng mỗi cổ phiếu, cao gấp 4 lần so với giá trị sổ sách gần 2.455 đồng mỗi cổ phiếu ghi nhận tại thời điểm kết thúc tháng 6 năm 2026. Phía doanh nghiệp giải trình việc ấn định giá chào bán bằng mệnh giá nhằm đáp ứng các quy định pháp luật hiện hành và bảo đảm nguồn vốn thực thi các chiến lược kinh doanh.

Thông qua đợt phát hành lần này, Chứng khoán SBB kỳ vọng huy động được hơn 349 tỷ đồng. Dòng vốn mới sẽ được giải ngân toàn bộ trong năm 2027 với cấu trúc phân bổ cụ thể theo từng mảng kinh doanh cốt lõi. Trong đó, công ty dành 165 tỷ đồng cho hoạt động tư vấn đầu tư và bảo lãnh phát hành chứng khoán, chiếm 47,23% tổng số tiền thu được. Hơn 144 tỷ đồng được rót vào hoạt động cho vay giao dịch ký quỹ, tương đương tỷ trọng 41,32%. Số vốn còn lại được chia đều cho mảng tự doanh chứng khoán với 30 tỷ đồng và ngân sách 10 tỷ đồng để nâng cấp hệ thống nền tảng công nghệ thông tin phục vụ giao dịch.

Dù phương án tăng vốn đã được thông qua, tỷ lệ tán thành 74,93% cho thấy sự phân hóa nhất định trong cơ cấu biểu quyết của cổ đông. Hơn 25% số cổ phần có quyền biểu quyết tham dự đại hội đã không đồng ý với định hướng này. Sự thiếu đồng thuận nội bộ không phải là diễn biến mới tại SBBS. Hồi năm 2024, một phương án phát hành 20 triệu cổ phiếu để tăng vốn cũng chỉ nhận được tỷ lệ tán thành 69,73%. Thực tế triển khai đợt phát hành năm đó, công ty chỉ phân phối thành công 5 triệu cổ phiếu, tương đương 25% kế hoạch. Toàn bộ lượng cổ phiếu phát hành năm 2024 được Chủ tịch Hội đồng quản trị Nguyễn Thị Hương Giang mua lại, đưa tỷ lệ sở hữu của cá nhân này lên mức 60,19%. Đến kỳ đại hội thường niên tháng 4 năm 2026, doanh nghiệp tiếp tục trình kế hoạch phát hành riêng lẻ tối đa 25 triệu cổ phiếu với tỷ lệ thông qua 74,62%, nhưng kế hoạch này chưa ghi nhận tiến độ hoàn tất trước khi phương án phát hành mới được đưa ra thảo luận.

Áp lực quy mô vốn chủ sở hữu và gánh nặng nợ khó đòi lịch sử

Việc dồn lực đẩy nhanh tiến độ tăng vốn xuất phát từ áp lực suy giảm vốn chủ sở hữu diễn ra xuyên suốt trong năm nay. Theo các báo cáo tài chính, tính đến cuối tháng 2 năm 2026, vốn chủ sở hữu của Công ty Cổ phần Chứng khoán SBB chỉ còn hơn 84 tỷ đồng, thủng mức vốn điều lệ tối thiểu 85 tỷ đồng theo quy định pháp lý để duy trì ba nghiệp vụ cốt lõi gồm môi giới, tư vấn đầu tư và tự doanh chứng khoán. Dù vốn chủ sở hữu đã quay lại trên mốc 85 tỷ đồng vào cuối tháng 6, con số này nhanh chóng lùi về mức 83,7 tỷ đồng vào cuối tháng 7 do công ty phải hạch toán lỗ sau quá trình đánh giá lại danh mục đầu tư tự doanh.

Bức tranh tài chính quý 3 tiếp tục phơi bày áp lực chưa được giải quyết dứt điểm. Tính đến cuối tháng 9 năm 2026, vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp tiếp tục chìm dưới mốc 83,6 tỷ đồng. Sự hao hụt nguồn vốn nghiêm trọng này xuất phát từ khoản lỗ lũy kế lên đến gần 270 tỷ đồng, bào mòn quy mô vốn điều lệ 350 tỷ đồng hiện tại. Sự suy giảm năng lực tài chính đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc bơm thêm nguồn vốn mới để bảo đảm các chỉ tiêu an toàn hoạt động theo quy định của cơ quan quản lý nhà nước.

Nguồn cơn dẫn đến khoản lỗ khổng lồ của Chứng khoán SBB xuất phát từ gánh nặng phải thu liên quan đến vụ án Huỳnh Thị Huyền Như. Từ quy mô ban đầu lên tới 210 tỷ đồng, giá trị khoản mục này hiện vẫn còn treo hơn 183 tỷ đồng trên bảng cân đối kế toán. Công ty đã tiến hành trích lập dự phòng toàn bộ cho khoản nợ khó đòi này. Trong giai đoạn từ năm 2023 đến 2024, cơ cấu sở hữu của công ty chứng khoán này đã trải qua nhiều biến động khi bà Nguyễn Thị Hương Giang nhận chuyển nhượng cổ phần từ các cổ đông sáng lập nước ngoài và ngân hàng đối tác. Với tỷ lệ sở hữu áp đảo hơn 60,19% ở thời điểm hiện tại, ban lãnh đạo doanh nghiệp đang đối mặt với bài toán huy động vốn để cấu trúc lại nền tảng tài chính và đưa doanh nghiệp thoát khỏi sự kìm kẹp của khoản nợ lịch sử kéo dài.