Bỏ đề xuất cho người dưới 18 tuổi đăng ký hiến bộ phận cơ thể, hiến xác

Trong dự thảo mới nhất Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi), Chính phủ đã bỏ đề xuất cho phép người dưới 18 tuổi đăng ký hiến bộ phận cơ thể sau khi chết não, chết tuần hoàn và đăng ký hiến xác.

Nội dung này được nêu trong báo cáo tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo luật, dự kiến sẽ được Quốc hội thảo luận tại hội trường sáng 2/11.

Trước đó, tại dự thảo trình Quốc hội ngày 21/10, Chính phủ đề xuất mở rộng nguồn hiến, trong đó cho phép người dưới 18 tuổi đăng ký và hiến bộ phận cơ thể sau khi chết não, chết tuần hoàn nếu đã đăng ký hoặc bày tỏ nguyện vọng trước khi chết và được người đại diện đồng ý.

Tuy nhiên, đề xuất này nhận được nhiều ý kiến trái chiều. Một số đại biểu Quốc hội đề nghị đánh giá kỹ tác động của chính sách, đặc biệt là quyền tự quyết của người chưa thành niên trong việc đăng ký, thay đổi hoặc hủy đăng ký hiến.

Các ý kiến cũng lưu ý nguy cơ phát sinh mâu thuẫn giữa nguyện vọng của người dưới 18 tuổi và ý kiến của người đại diện, cũng như những hệ lụy về tâm lý, đạo đức xã hội và khả năng bị lợi dụng.

Tiếp thu các ý kiến, Chính phủ chỉnh lý dự thảo theo hướng: “Chỉ người từ đủ 18 tuổi trở lên được bày tỏ nguyện vọng và đăng ký hiến mô, bộ phận cơ thể, hiến xác của mình”.

Theo Chính phủ, việc bỏ quy định về đăng ký hiến đối với người dưới 18 tuổi cũng đồng nghĩa không còn phát sinh những vấn đề liên quan đến việc hủy đăng ký hoặc bất đồng ý kiến giữa người chưa thành niên và người đại diện.

Đề xuất người dưới 18 tuổi chỉ được hiến mô tái sinh cho anh, chị, em ruột

Đối với hoạt động hiến mô khi còn sống, dự thảo mới tiếp tục quy định điều kiện riêng đối với người dưới 18 tuổi nhằm bảo đảm quyền lợi và an toàn của người hiến.

Cụ thể, người dưới 18 tuổi chỉ được hiến mô tái sinh, trừ máu và thành phần máu, cho anh, chị, em ruột khi không có người hiến trưởng thành phù hợp và phải có văn bản đồng ý của cha, mẹ đẻ. Dự thảo cũng bỏ cách phân nhóm theo mốc tuổi 15 như phương án trước đó; đồng thời không cho phép người dưới 18 tuổi hiến bộ phận cơ thể khi còn sống.

Đáng chú ý, dự thảo bổ sung yêu cầu người hiến dưới 18 tuổi và cha, mẹ đẻ của người hiến đều phải được tư vấn độc lập. Cơ sở lấy mô phải thành lập Hội đồng tư vấn gồm các chuyên gia y tế, pháp luật và tâm lý; thành viên Hội đồng không được tham gia vào quá trình lấy, ghép mô của trường hợp đó.

Bên cạnh đó, bác sĩ quyết định người hiến có đủ điều kiện hay không không được đồng thời là người chẩn đoán, chỉ định ghép hoặc tư vấn cho người hiến. Việc tách bạch các vai trò này nhằm hạn chế xung đột lợi ích, bảo đảm quyết định hiến mô được xem xét khách quan.