Hòa Phát và VNSteel dẫn đầu lợi nhuận nhờ các thương vụ chuyển nhượng lớn

Tập đoàn Hòa Phát (mã chứng khoán HPG) tiếp tục khẳng định vị thế dẫn đầu khi công bố doanh thu thuần quý 3 đạt 62.214 tỷ đồng, ghi nhận mức tăng 71% so với cùng kỳ năm trước. Lợi nhuận sau thuế của tập đoàn bứt phá mạnh mẽ, đạt 8.265 tỷ đồng, tương ứng mức tăng 106%. Sự tăng trưởng này được củng cố bởi sản lượng tiêu thụ các mặt hàng chủ lực tăng vọt. Cụ thể, sản lượng thép xây dựng đạt 2,12 triệu tấn, gấp đôi cùng kỳ năm ngoái. Thép cuộn cán nóng tăng 64% đạt 2,08 triệu tấn và thép ống đạt 453.000 tấn, tăng 101%. Chỉ riêng mặt hàng tôn mạ ghi nhận sự sụt giảm 31%, lùi về mức 83.000 tấn.

Lũy kế chín tháng đầu năm 2026, Hòa Phát ghi nhận doanh thu thuần 170.274 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 23.746 tỷ đồng, tăng lần lượt 55% và 104% so với cùng kỳ. Với kết quả này, tập đoàn đã sớm vượt qua mục tiêu lợi nhuận 22.000 tỷ đồng của cả năm. Cần lưu ý rằng, đóng góp vào khoản lợi nhuận kỷ lục này có sự hiện diện của khoản thu nhập không thường xuyên phát sinh từ quý đầu năm. Trong hơn 9.056 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế quý 1 năm 2026, khoảng 3.800 tỷ đồng đến từ giao dịch chuyển nhượng một dự án bất động sản tại Phố Nối, tỉnh Hưng Yên.

Đứng ở vị trí thứ hai về quy mô lợi nhuận là Tổng công ty Thép Việt Nam (VNSteel, mã chứng khoán TVN). Doanh nghiệp báo cáo doanh thu thuần quý 3 đạt 14.362 tỷ đồng, tăng 49% so với cùng kỳ, mang về khoản lợi nhuận sau thuế 1.163 tỷ đồng, cao gấp 7,6 lần con số ghi nhận một năm trước đó. Khác với sự bứt phá từ sản lượng của Hòa Phát, động lực lợi nhuận của VNSteel phần lớn bắt nguồn từ hoạt động tài chính. Doanh thu tài chính trong quý đạt 1.165 tỷ đồng, tăng vọt gấp 9 lần cùng kỳ, trong đó lãi từ bán và thanh lý các khoản đầu tư đóng góp hơn 1.048 tỷ đồng. Nguồn thu này đến từ việc hoàn tất chuyển nhượng 46,85% vốn tại Công ty Liên doanh Thép Việt Trung vào cuối tháng 7 năm 2026. Lũy kế chín tháng, VNSteel đạt doanh thu thuần 40.532 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 1.815 tỷ đồng, gấp 3,5 lần cùng kỳ năm trước.

Cũng nằm trong nhóm doanh nghiệp quy mô lớn, Công ty Cổ phần Thép Nam Kim (mã chứng khoán NKG) báo cáo doanh thu thuần quý 3 đạt 5.472 tỷ đồng, tăng 45% và lợi nhuận sau thuế đạt 128 tỷ đồng, tăng 158%. Lũy kế chín tháng, doanh thu đạt 12.884 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 252 tỷ đồng, tương ứng mức tăng 10% và 125%. Kết quả này được hỗ trợ bởi sự cải thiện của biên lợi nhuận gộp từ mức 6,1% lên 7,9%.

Ngược lại, hai ông lớn trong mảng tôn mạ là Tập đoàn Hoa Sen (mã chứng khoán HSG) và Công ty Cổ phần Tôn Đông Á (mã chứng khoán GDA) lại ghi nhận lợi nhuận quý 3 sụt giảm dưới sức ép của các khoản chi phí. Hoa Sen đạt doanh thu 10.384 tỷ đồng, tăng 24,3% nhưng lợi nhuận sau thuế chỉ đạt gần 56 tỷ đồng, giảm 37%. Nguyên nhân chính là chi phí lãi vay tăng gần 3 lần, lên xấp xỉ 140 tỷ đồng. Tôn Đông Á báo cáo doanh thu 4.501 tỷ đồng, tăng 22%, nhưng lợi nhuận sau thuế giảm 13% còn 74 tỷ đồng do chi phí bán hàng đội lên gấp ba lần đạt 214 tỷ đồng và chi phí lãi vay tăng 68% lên 109 tỷ đồng.

Nhóm doanh nghiệp quy mô vừa và nhỏ chuyển lỗ thành lãi nhờ thanh lý tài sản

Sự phục hồi cũng xuất hiện rõ rệt tại nhóm doanh nghiệp có quy mô nhỏ hơn, nổi bật là việc chuyển từ trạng thái thua lỗ sang có lãi của nhiều đơn vị. Công ty Cổ phần Đầu tư Thương mại SMC (mã chứng khoán SMC) ghi nhận doanh thu quý 3 giảm 21% còn 1.238 tỷ đồng, nhưng lợi nhuận gộp đạt 21,2 tỷ đồng, cải thiện mạnh so với mức lỗ gộp 2,2 tỷ đồng cùng kỳ. SMC báo lãi sau thuế 30 tỷ đồng, đảo chiều ngoạn mục so với khoản lỗ gần 78 tỷ đồng của quý 3 năm trước. Lũy kế chín tháng, doanh nghiệp lãi 75 tỷ đồng, xóa bỏ khoản lỗ gần 160 tỷ đồng của cùng kỳ. Sự khởi sắc này có sự đóng góp lớn từ việc thanh lý cổ phiếu HBC, nhà xưởng, máy móc của công ty con và công ty liên doanh để thu gọn các mảng hoạt động kém hiệu quả.

Tương tự, Công ty Cổ phần Thép Vicasa VNSteel (mã chứng khoán VCA) báo lãi 23 tỷ đồng trong quý 3, trái ngược với khoản lỗ 3,5 tỷ đồng cùng kỳ, dù doanh thu giảm 22% còn 34 tỷ đồng. Lợi nhuận chủ yếu được thúc đẩy bởi khoản thu nhập khác hơn 24 tỷ đồng từ việc thanh lý tài sản cố định trong quá trình di dời nhà máy. Ngoài ra, doanh thu tài chính đạt gần 3,5 tỷ đồng từ lãi tiền gửi khi lượng tiền gửi ngân hàng tăng vọt 122% lên hơn 200 tỷ đồng. Tính chung chín tháng, Vicasa lãi sau thuế 43 tỷ đồng.

Công ty Cổ phần Thép tấm lá Thống Nhất (mã chứng khoán TNS) báo lãi sau thuế quý 3 gần 10 tỷ đồng, cao hơn nhiều so với mức 985 triệu đồng cùng kỳ, bất chấp việc doanh thu sụt giảm 31% còn 125 tỷ đồng. Biên lợi nhuận gộp được cải thiện từ 2,6% lên 14,5% nhờ việc tiết giảm giá vốn. Lũy kế chín tháng, doanh nghiệp lãi 13,3 tỷ đồng, tăng 4%. Công ty Cổ phần Ống thép Việt Đức VG PIPE (mã chứng khoán VGS) cũng ghi nhận kết quả tích cực với lợi nhuận sau thuế quý 3 đạt 96 tỷ đồng, tăng 51%, nhờ doanh thu thuần tăng 21% đạt 2.139 tỷ đồng từ hoạt động kinh doanh cốt lõi.