Bộ Công Thương đang hoàn thiện dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Dầu khí. Dự thảo lần này tập trung đề xuất nhiều nội dung mới nhằm bổ sung các cơ chế ưu đãi trong hoạt động dầu khí cũng như chính sách khai thác tài nguyên.

Theo Bộ Công Thương, các đề xuất mới bao gồm tiêu chí xác định lô dầu khí vùng nước sâu, xa bờ, khu vực có điều kiện địa lý đặc biệt khó khăn hoặc địa chất phức tạp. Bên cạnh đó, dự thảo cũng đưa ra định hướng chi tiết cho các mỏ cận biên và cơ chế nâng cao hệ số thu hồi dầu.

Đồng thời, quy trình lập và phê duyệt danh mục lô dầu khí được ưu đãi đầu tư, cơ chế khai thác tận thu cùng quản lý tài sản tiếp nhận từ nhà thầu cũng được quy định rõ. So với Nghị định 45/2023/NĐ-CP trước đây, những điểm bổ sung này bảo đảm sự phù hợp với Luật Dầu khí năm 2026 và thực tiễn triển khai tại Việt Nam.

Về tiêu chí phân loại, dự thảo quy định lô hoặc mỏ dầu khí thuộc vùng nước sâu, xa bờ, điều kiện đặc biệt khó khăn khi có điểm nông nhất sâu từ 150 m trở lên. Một trường hợp khác là điểm gần bờ nhất của lô hoặc mỏ cách bờ từ 150 km trở lên.

Đối với các mỏ có điều kiện địa chất phức tạp, đó là nơi sở hữu cấu trúc phân khối nhỏ, nhiều pha kiến tạo, xâm nhập và phun trào. Thạch học tại đây biến đổi rất mạnh, vỉa chứa chặt xít hoặc thuộc dạng phi truyền thống, có nhiệt độ và áp suất cao hoặc chứa hàm lượng khí không hydrocarbon lớn.

Đối với mỏ dầu khí cận biên, dự thảo xác định đây là những mỏ có kết quả tính toán hiệu quả kinh tế tối thiểu tiệm cận mức tỷ suất hoàn vốn nội tại dưới 10%. Mức này được tính từ thời điểm phê duyệt kế hoạch phát triển mỏ, dựa trên trình độ công nghệ và điều kiện kinh tế kỹ thuật hiện hữu.

Liên quan đến thủ tục thẩm định, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam sẽ căn cứ Điều 41 Luật Dầu khí để lập danh mục các mỏ được hưởng ưu đãi và trình Bộ Công Thương. Hồ sơ đề xuất bao gồm tờ trình, bản đánh giá sự phù hợp với các tiêu chí tính toán cụ thể cùng các văn bản liên quan.

Sau khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, trong thời hạn 5 ngày làm việc, Bộ Công Thương sẽ gửi văn bản lấy ý kiến các Bộ Tài chính, Nông nghiệp và Môi trường, Tư pháp, Quốc phòng, Ngoại giao, Công an cùng các đơn vị liên quan. Các cơ quan này có 10 ngày làm việc để gửi văn bản góp ý phản hồi.

Trong 5 ngày làm việc tiếp theo, Bộ Công Thương gửi văn bản đề nghị Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam tiếp thu, giải trình trong vòng 10 ngày. Sau khi hoàn tất thẩm định trong 5 ngày làm việc tiếp theo, Bộ sẽ trình Thủ tướng Chính phủ xem xét và phê duyệt danh mục trong thời hạn 10 ngày làm việc.

Định kỳ hằng năm, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam có trách nhiệm rà soát, đánh giá tình hình đàm phán và thực hiện hợp đồng để đề xuất điều chỉnh danh mục ưu đãi khi cần thiết.

Đối với việc phát triển mỏ cận biên, nhà thầu cần lập kế hoạch phát triển và bổ sung phần thuyết minh tính toán hiệu quả kinh tế để đề xuất mức ưu đãi phù hợp. Nhà thầu phải tính toán theo các điều kiện hiện hữu, nếu không đạt hiệu quả tối thiểu thì mới xem xét áp dụng lần lượt các mức ưu đãi theo Luật Dầu khí.

Trường hợp đặc biệt, nhà thầu được đề xuất lựa chọn một trong hai chính sách ưu đãi quy định tại khoản 4 Điều 43 Luật Dầu khí. Việc tính toán hiệu quả kinh tế phải thực hiện riêng cho mỏ cận biên và làm rõ các giả định phân bổ chi phí, sản lượng.

Trong thời hạn 30 ngày kể từ khi nhận hồ sơ hợp lệ, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam sẽ hoàn thành thẩm định và thông báo kết quả. Trong 5 ngày làm việc sau đó, nhà thầu đề xuất tiến hành đàm phán sửa đổi hợp đồng để trình Bộ Công Thương phê duyệt và cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư điều chỉnh.

Sau khi nhận giấy chứng nhận điều chỉnh, Tập đoàn sẽ phê duyệt kế hoạch phát triển mỏ cận biên trong vòng 5 ngày làm việc. Nhà thầu có trách nhiệm hạch toán riêng các chi phí liên quan, đồng thời chịu sự kiểm tra, giám sát định kỳ từ phía Tập đoàn.

Đối với các giải pháp nâng cao hệ số thu hồi dầu khí, nhà thầu lập kế hoạch phát triển mỏ điều chỉnh, bổ sung phân tích giải pháp công nghệ và đề xuất mức thu hồi chi phí tăng thêm. Tập đoàn sẽ thẩm định trong vòng 30 ngày và thông báo kết quả cho nhà thầu.

Sau khi hoàn thành đàm phán thỏa thuận sửa đổi hợp đồng, Tập đoàn trình Bộ Công Thương phê duyệt và cấp chứng nhận đăng ký đầu tư điều chỉnh. Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ khi có chứng nhận, Tập đoàn phê duyệt kế hoạch điều chỉnh để nhà thầu triển khai.

Nhà thầu có trách nhiệm hạch toán riêng phần chi phí thu hồi tăng thêm cho giải pháp công nghệ này. Khi nhà thầu đã thu hồi hết chi phí đầu tư ban đầu, cơ chế thu hồi chi phí sẽ quay trở lại thực hiện theo hợp đồng dầu khí hiện hữu.