Phủ nhận tin đồn huy động vốn khủng và tái cấp vốn khoản vay đại dịch
Trong cuộc họp trực tuyến diễn ra vào ngày 18/09, ông Tony Fernandes, đồng sáng lập kiêm Giám đốc điều hành AirAsia Group, chính thức lên tiếng bác bỏ thông tin hãng hàng không này cần huy động tới 3 tỷ USD để giải cứu thanh khoản. Lãnh đạo doanh nghiệp khẳng định con số thực tế mà hãng đang đàm phán với các tổ chức tín dụng chỉ ở mức 1 tỷ USD và bày tỏ sự tự tin vào khả năng hoàn tất thương vụ này vào tháng 12/2026 hoặc tháng 01/2027. Lời đính chính này được đưa ra ngay sau khi xuất hiện hàng loạt tin đồn về việc chính phủ Malaysia đang trao đổi với các đối thủ cạnh tranh để chuẩn bị phương án tiếp quản một phần thị trường nội địa của hãng. Bất chấp phát ngôn từ ban lãnh đạo, cổ phiếu của AirAsia vẫn lao dốc 21% trong phiên giao dịch cùng ngày, phản ánh sự lo ngại sâu sắc của giới đầu tư.
Theo lý giải của vị Giám đốc điều hành, nguồn vốn mới huy động sẽ được ưu tiên sử dụng cho nghiệp vụ tái cấp vốn, tập trung vào việc thanh toán các khoản vay chịu mức lãi suất cao phát sinh trong giai đoạn đại dịch và giải quyết nghĩa vụ tài chính với các chủ nợ. Bức tranh tài chính của doanh nghiệp đang cho thấy nhiều mảng xám khi quý II ghi nhận khoản lỗ ròng 527 triệu ringgit, tương đương 125 triệu USD. Nguyên nhân trực tiếp được xác định do chi phí nhiên liệu máy bay tăng vọt dưới tác động của khủng hoảng địa chính trị tại khu vực Trung Đông. Tính đến thời điểm ngày 30/06, báo cáo tài chính cho thấy tổng nợ phải trả của AirAsia Group đã lên tới 43 tỷ ringgit, vượt qua quy mô tổng tài sản hiện có là 42,4 tỷ ringgit.
Dưới góc nhìn của giới chuyên môn, một chuyên gia phân tích hàng không giấu tên nhận định quá trình tái cấp vốn của hãng đang gặp nhiều trở ngại do quy mô nợ quá lớn, dẫn đến mức độ rủi ro cao trong mắt các nhà đầu tư tổ chức. Việc thiếu vắng sự bảo lãnh từ chính phủ, điều mà ông Fernandes khẳng định hãng chưa yêu cầu, càng làm giảm sức hấp dẫn của thương vụ. Theo chuyên gia này, khoản tiền 1 tỷ USD chỉ đủ sức giải quyết các điểm nghẽn thanh khoản trong ngắn hạn, trong khi doanh nghiệp vẫn cần một chiến lược dài hơi để xử lý triệt để khối nợ khổng lồ đang tồn đọng. Phản ứng trước những thách thức bủa vây, cổ phiếu AirAsia tiếp đà giảm 4% trong phiên giao dịch sáng ngày 19/09, lùi về mức 0,48 ringgit mỗi đơn vị.
Chiến lược phòng thủ và tập trung vào thị trường châu Á
Đối mặt với áp lực tài chính bủa vây, ban điều hành AirAsia xác định cú sốc chi phí nhiên liệu là điểm nghẽn lớn nhất hiện tại, thay vì sự suy yếu trong nhu cầu đi lại của hành khách. Việc hãng áp dụng chính sách bán vé giá rẻ trước thời điểm giá nhiên liệu leo thang đã tạo ra áp lực cực lớn lên dòng tiền vận hành. Tuy nhiên, ông Fernandes vẫn giữ thái độ lạc quan khi dẫn chứng nhu cầu di chuyển đang phục hồi mạnh mẽ sau giai đoạn đóng băng vì dịch bệnh. Hãng đặt kỳ vọng việc điều chỉnh tăng giá vé kết hợp cùng các biện pháp thắt chặt chi phí sẽ giúp cải thiện đáng kể bức tranh lợi nhuận trong nửa cuối năm.
Về mặt vận hành thực tế, báo cáo hoạt động cho thấy doanh nghiệp đã phải tạm dừng khai thác 81 đường bay, trong đó 17 đường bay tiềm năng dự kiến sẽ được nối lại trong hai quý cuối năm. Mức giá vé trung bình của hãng trong quý II đã được điều chỉnh tăng 21%. Đáng chú ý, giá vé trên các chặng nội địa ghi nhận mức tăng 40% so với thời điểm trước khi căng thẳng Mỹ và Iran làm xáo trộn thị trường nhiên liệu toàn cầu. Nhờ những điều chỉnh này, kết quả hoạt động tháng 08 ghi nhận hệ số lấp đầy ấn tượng đạt 82% dù tổng công suất khai thác đã phải cắt giảm 23% so với cùng kỳ. Lũy kế 8 tháng đầu năm, tập đoàn vận chuyển thành công 43 triệu lượt khách và đang hướng tới mục tiêu phục vụ hơn 60 triệu lượt hành khách trong cả năm. Đồng thời, hãng công bố đang nắm giữ 59% thị phần vận tải hàng không nội địa Malaysia.
Về định hướng chiến lược mạng bay, lãnh đạo tập đoàn quyết định thu hẹp kế hoạch vươn tầm toàn cầu để tập trung phòng thủ tại thị trường cốt lõi. Hãng chính thức gác lại các kế hoạch lớn như xây dựng trung tâm trung chuyển tại Bahrain hay mở đường bay thẳng từ Manila đến bờ Tây nước Mỹ. Thay vào đó, mọi nguồn lực sẽ được dồn cho khu vực Đông Nam Á và châu Á, nơi được ban lãnh đạo xác định mang lại biên lợi nhuận cao nhất, đặc biệt là vào thời điểm giá dầu thế giới neo ở mức cao. Để đảm bảo thanh khoản duy trì các chiến lược này, ông Fernandes khẳng định doanh nghiệp hiện vẫn nắm giữ hơn 1 tỷ ringgit, tương đương 245 triệu USD tiền mặt tại quỹ.